Questions and answers
On this page, SKGO publishes answers from the SKGO Expert Service to questions received from local administrations about the functioning of local self-government and the responsibilities of cities and municipalities.
Da li zaposleni u organu jedinice lokalne samouprave ima pravo u skladu sa članom 51. stav 1. tačka 6) Posebnog kolektivnog ugovora za zaposlene u jedinicama lokalne samouprave („Službeni glasnik RS“, broj 38/19), na solidarnu pomoć za slučaj smrti roditelja koji je bio penzioner sa većim iznosom penzije od najnižeg iznosa penzije?
Članom 51. Posebnog kolektivnog ugovora za zaposlene u jedinicama lokalne samouprave ("Službeni glasnik RS", broj 38/19) je propisano sledeće:
“Zaposleni ima pravo na solidarnu pomoć za slučaj:
1) duže ili teže bolesti zaposlenog ili člana njegove uže porodice ili teže povrede zaposlenog,
2) nabavke ortopedskih pomagala i aparata za rehabilitaciju zaposlenog ili člana njegove uže porodice,
3) zdravstvene rehabilitacije zaposlenog,
4) nastanka teže invalidnosti zaposlenog,
5) nabavke lekova za zaposlenog ili člana uže porodice,
6) pomoć porodici za slučaj smrti zaposlenog i zaposlenom za slučaj smrti člana uže porodice,
7) mesečnu stipendiju tokom redovnog školovanja za decu zaposlenog čija je smrt nastupila kao posledica povrede na radu ili profesionalnog oboljenja - do visine mesečne prosečne zarade bez poreza i doprinosa u Republici Srbiji prema poslednjem objavljenom podatku organa nadležnog za poslove statistike, a ukoliko deca borave u predškolskoj ustanovi poslodavac je dužan da nadoknadi troškove boravka u predškolskoj ustanovi.
8) pomoć zbog uništenja ili oštećenja imovine, elementarnih i drugih vanrednih događaja - do visine neoporezivog iznosa koji je predviđen zakonom kojim se uređuje porez na dohodak građana,
9) rođenja deteta zaposlenog - u visini prosečne mesečne zarade bez poreza i doprinosa u Republici Srbiji prema poslednjem objavljenom podatku organa nadležnog za poslove statistike,
10) pomoć zaposlenoj za vantelesnu oplodnju - najviše do tri prosečne mesečne zarade u Republici Srbiji prema poslednjem objavljenom podatku organa nadležnog za poslove statistike, a na osnovu uredne dokumentacije,
11) drugu solidarnu pomoć za poboljšanje materijalnog i socijalnog položaja zaposlenog u skladu sa merilima propisanim opštim aktom poslodavca i raspoloživim finansijskim sredstvima.
Članovima uže porodice u smislu ovog člana, smatraju se bračni ili vanbračni partner, deca, roditelji, usvojilac, usvojenik i staratelj zaposlenog.
U slučaju da je više članova uže porodice zaposleno kod poslodavca, pravo na solidarnu pomoć za člana uže porodice iz stava 1. tač. 1), 2), 5), 8) i 9) ostvaruje jedan zaposleni.
Duža ili teža bolest odnosno teža povreda u smislu stava 1. tačka 1) ovog člana postoji ako je zaposleni odsutan sa rada najmanje 30 dana neprekidno zbog sprečenosti za rad usled bolesti, odnosno povrede.
Pravo iz stava 1. ovog člana zaposleni ne ostvaruje za članove uže porodice koji ostvaruju primanja iz radnog odnosa, odnosno po osnovu rada u trenutku podnošenja zahteva, odnosno koji primaju novčanu naknadu za tuđu negu i pomoć ili primaju penziju koja je veća od najnižeg iznosa penzije.
Solidarna pomoć u toku godine, u slučajevima utvrđenim u stavu 1. tač. 1)-5) ovog člana priznaje se na osnovu uredne dokumentacije, u skladu sa sredstvima obezbeđenim u budžetu organa jedinice lokalne samouprave, a najviše do visine tri prosečne mesečne zarade bez poreza i doprinosa u Republici Srbiji prema poslednjem objavljenom podatku organa nadležnog za poslove statistike.
Solidarna pomoć u slučaju utvrđenom u stavu 1. tačka 6) ovog člana priznaje se porodici i ostvaruje se, po zahtevu člana porodice koji se podnosi u roku od 90 dana od dana kada je nastupio osnov za isplatu solidarne pomoći, najviše do visine dve prosečne mesečne zarade bez poreza i doprinosa u Republici Srbiji prema poslednjem objavljenom podatku organa nadležnog za poslove statistike.
Porodicu u smislu stava 7. ovog člana čine bračni i vanbračni partner, deca, roditelji, usvojilac, usvojenik i staratelj.
Zaposleni može da ostvari pravo na solidarnu pomoć, ukoliko pravo na ortopedska pomagala, aparate za rehabilitaciju, lekove i dr. nije ostvareno u skladu sa drugim propisima iz oblasti obaveznog socijalnog osiguranja, boračko-invalidske zaštite i drugim propisima.
Pravo na solidarnu pomoć u skladu sa ovim članom ostvaruju svi zaposleni kod kojih osnov za isplatu solidarne pomoći nastupi počev od 22. marta 2019. godine”.
S obzirom da se u slučaju iz tačke 6) stava 1. člana 51. PKU za zaposlene u jedinicama lokalne samouprave, radi o pomoći po osnovu činjenice smrti člana uže porodice, koji u momentu kada zaposleni podnosi zahtev za ostvarivanje prava na solidarnu pomoć, više ne ostvaruje prava po osnovu radnog odnosa, odnosno ne prima novčanu naknadu za tuđu negu i pomoć ili penziju, mišljenja smo da nema smetnji da zaposleni ostvari pravo na solidarnu pomoć za slučaj smrti člana uže porodice.
Da li lice koje se po javnom konkusru raspisanom za radno mesto šefa Službe, prima u opštinsku/gradsku upravu, a da pritom nije do sada radilo u organu AP, JLS ili državnom organu ili mora biti primljeno na probni rad? Ukoliko mora, može li da obavlja poslove iz opisa radnog mesta šefa, dok je na probnom radu? Koje je rešenje?
Članom 72. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokane samouprave je propisano:
Probni rad je obavezan za sva lica koja nisu zasnivala radni odnos u organu autonomne pokrajine, jedinici lokalne samouprave, ili državnom organu.
Probni rad za radni odnos zasnovan na neodređeno vreme traje šest meseci.
Za radni odnos na određeno vreme, probni rad je obavezan samo ako je radni odnos zasnovan na duže od šest meseci, i traje dva meseca.
Probnom radu ne podležu službenici na položaju i lica koja rade na poslovima iz člana 70. stav 1. tač. 3)-6) ovog zakona.
Dakle, odredbama Zakona nije predviđen izuzetak po ovom pitanju, izuzev kada je reč o zasnivanju radnog odnosa na određeno vreme i to:
- na radnim mestima u kabinetu izabranog lica u organu autonomne pokrajine, najduže dok traje dužnost tog izabranog lica;
- na radnim mestima u kabinetu gradonačelnika grada Beograda, predsednika Skupštine grada Beograda, najduže dok traje dužnost tih lica;
- na radnim mestima u kabinetu gradonačelnika, predsednika opštine ili predsednika gradske opštine, najduže dok traje dužnost tih izabranih lica (pomoćnici gradonačelnika, odnosno predsednika opštine kao i druga lica koja zasnivaju radni odnos na radnim mestima u kabinetu);
- radi učešća u pripremi ili realizaciji određenog projekta, najduže do završetka projekta.
Sve druge situacije, a shodno Zakonu, podrazumevaju probni rad za sva lica koja nisu zasnivala radni odnos u organu autonomne pokrajine, jedinici lokalne samouprave, ili državnom organu.
Dakle, u konkretnom slučaju probni rad je obavezan, bilo da je službenik na probnom radu na tom ili drugom radnom mestu.
Pored navedenog, a shodno članu 73. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokane samouprave, probni rad službenika prati njegov neposredni rukovodilac, koji posle okončanja probnog rada poslodavcu daje pismeno mišljenje o tome da li je službenik zadovoljio na probnom radu.
Službeniku koji ne zadovolji na probnom radu prestaje radni odnos.
Najzad, u skladu sa članom 74. Zakona, službenik na probnom radu koji je radni odnos zasnovao na neodređeno vreme polaže državni stručni ispit do okončanja probnog rada.
Službeniku iz stava 1. ovog člana, koji ne položi državni stručni ispit, prestaje radni odnos.
U opštinskoj/gradskoj upravi u toku je sprovođenje ankete za dobrovoljni prestanak radnog odnosa uz isplatu otpremnine za zaposlene na višom i srednjom stručnom spremom u skladu sa čl. 21. Zakona o načinu određivanja maksimalnog broja zaposlenih u javnom sektoru. Ppostoji zaposleni koji ispunjava dva uslova utvrđena st. 3. tač. 2. i 3. navedenog člana, da li u tom slučaju isti ostvaruje ono pravo koje je povoljnije za njega ili pravo predviđeno tač.3. (isplata 4 prosečne zarade zaposlenom koji u trenutku prestanka radnog odnosa ispunjava uslov za prevremenu penziju)?
Članom 21. Zakona o načinu određivanja maksimalnog broja zaposlenih je propisano sledeće:
“Organizacioni oblik u kome postoji potreba racionalizacije broja zaposlenih na određenim poslovima u skladu sa preduzetim merama iz člana 7. stav 2. ovog zakona, dužan je da sprovede anketu među zaposlenima koji rade na poslovima za koje više ne postoji potreba ili na poslovima na kojima postoji potreba smanjenja broja izvršilaca, o njihovim namerama i spremnosti za sporazumni prestanak radnog odnosa uz isplatu novčane naknade.
Anketa se ne može sprovoditi među zaposlenima za čijim radom postoji potreba, odnosno koji rade na poslovima na kojima je neophodno u periodu sprovođenja racionalizacije obezbediti odgovarajući broj izvršilaca radi izvršavanja neophodnih funkcija organizacionih oblika.
Organizacioni oblik može da zaključi sporazum o prestanku radnog odnosa sa zaposlenima iz stava 1. ovog člana koji su se izjasnili da prihvataju prestanak radnog odnosa uz isplatu novčane naknade, ako za radom navedenog zaposlenog prestaje potreba i uz isplatu novčane naknade, i to:
- u visini 1/3 prosečne plate, odnosno zarade zaposlenog isplaćene u poslednja tri meseca koja prethode mesecu prestanka radnog odnosa, odnosno u visini 1/3 prosečne zarade u Republici Srbiji za mesec koji prethodi mesecu prestanka radnog odnosa prema podatku organa nadležnog za poslove statistike, u zavisnosti od toga šta je za zaposlenog povoljnije, uvećane za 30%, za svaku godinu rada u radnom odnosu u javnom sektoru, s tim da ukupna visina novčane naknade ne može biti veća od 8.000 evra u dinarskoj protivvrednosti - za zaposlene kojima na dan prestanka radnog odnosa nedostaje više od dve godine do ispunjenja uslova za penziju u skladu sa propisima o penzijskom i invalidskom osiguranju;
- u visini šest prosečnih zarada u Republici Srbiji za mesec koji prethodi mesecu prestanka radnog odnosa, prema podatku organa nadležnog za poslove statistike - za zaposlene kojima na dan prestanka radnog odnosa nedostaje do dve godine do ispunjenja uslova za penziju u skladu sa propisima o penzijskom i invalidskom osiguranju;
- u visini četiri prosečne zarade u Republici Srbiji za mesec koji prethodi mesecu prestanka radnog odnosa, prema podatku organa nadležnog za poslove statistike - za zaposlene koji na dan prestanka radnog odnosa ispunjavaju uslove za prevremenu starosnu penziju u skladu sa propisima o penzijskom i invalidskom osiguranju.
Lice iz stava 3. tač. 1) i 2) ovog člana ne ostvaruje pravo na novčanu naknadu za slučaj nezaposlenosti u skladu sa propisima o zapošljavanju i osiguranju za slučaj nezaposlenosti.
Naknada iz stava 3. tačka 3) ovog člana isključuje pravo zaposlenog na ostvarivanje otpremnine za odlazak u penziju u skladu sa propisima kojima se uređuje njegov radno-pravni status”.
Dakle, zakonske odredbe prepoznaju dve kategorije i to prvu koja se odnosi na zaposlene kojima na dan prestanka radnog odnosa nedostaje do dve godine do ispunjenja uslova za penziju u skladu sa propisima o penzijskom i invalidskom osiguranju i drugu koja se odnosi na zaposlene koji na dan prestanka radnog odnosa ispunjavaju uslove za prevremenu starosnu penziju u skladu sa propisima o penzijskom i invalidskom osiguranju.
Ukoliko u konkretnom slučaju zaposleni na dan prestanka radnog odnosa ispunjava uslove za prevremenu starosnu penziju u skladu sa propisima o penzijskom i invalidskom osiguranju onda ostvaruje pravo isplate novčane naknade u visini četiri prosečne zarade u Republici Srbiji za mesec koji prethodi mesecu prestanka radnog odnosa, prema podatku organa nadležnog za poslove statistike.
članom 125. stav 2. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokalne samouprave, propisano je da poslodavac može zasnovati radni odnos sa pripravnikom ukoliko postoji slobodno radno mesto u skladu sa Kadrovskim planom i ukoliko lice sa kojim zasniva takav radni odnos ima obrazovanje koje je propisano kao uslov za rad na tom radnom mestu. S tim u vezi, da li javni konkurs za prijem pripravnika na određeno vreme može da se raspiše za bilo koje slobodno radno mesto, u bilo kom zvanju a koje odgovara stručnoj spremi i obrazovanju za koje se pripravnik prima (npr. savetnik-pripravnik) ili mora da se raspiše samo za slobodno radno mesto u najnižem zvanju obrazovanja koje pripravnik ima (npr. mlađi savetnik-pripravnik).
Shodno članu 125. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokalne samouprave (“Sl. glasnik RS, broj 21/16, 113/17, 95/18, 119/17 - dr. zakon, 95/18 – dr. - zakon) pripravnik je lice koje poslodavac prima u radni odnos na određeno vreme radi osposobljavanja za samostalan rad u struci, odnosno samostalno obavljanje posla.
Poslodavac može zasnovati radni odnos sa pripravnikom ukoliko postoji slobodno radno mesto u skladu sa Kadrovskim planom i ukoliko lice sa kojim zasniva takav radni odnos ima obrazovanje koje je propisano kao uslov za rad na tom radnom mestu.
Zakonom o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokalne samouprave u narednom članu je propisano da svojstvo pripravnika može steći lice koje nije bilo u radnom odnosu, kao i lice koje je provelo na radu vreme kraće od vremena utvrđenog za pripravnički staž s tim stepenom obrazovanja.
Vreme provedeno u radnom odnosu, odnosno na radu van radnog odnosa, kod drugog poslodavca ne uračunava se u pripravnički staž ukoliko poslovi koje je to lice obavljalo ne odgovaraju stepenu i vrsti stručne spreme za koji se pripravnički staž sprovodi.
Pripravnik zasniva radni odnos na određeno vreme, posle sprovedenog javnog konkursa.
Izuzetno od stava 3. ovog člana, ako je nakon sprovedenog javnog konkursa za obavljanje pripravničkog staža primljeno lice koje je službenik u radnom odnosu na neodređeno vreme kod poslodavca, službenik se raspoređuje na radno mesto na kojem se obavlja pripravnički staž u statusu pripravnika, do okončanja trajanja pripravničkog staža.
Službeniku iz stava 4. ovog člana, za vreme obavljanja pripravničkog staža miruju prava i obaveze iz radnog odnosa u organu, službi ili organizaciji u kojem je zasnovao radni odnos na neodređeno vreme.
Članom 20. istog Zakona je propisano da službenik ima pravo da napreduje u službi sticanjem višeg zvanja utvrđenog ovim zakonom i sticanjem višeg platnog razreda utvrđenih zakonom kojim se uređuju plate zaposlenih u autonomnoj pokrajini i jedinici lokalne samouprave.
Najzad, članom 59. je propisano da se izvršilačka radna mesta razvrstavaju po zvanjima, u zavisnosti od složenosti i odgovornosti poslova, potrebnih znanja i sposobnosti i uslova za rad.
Radno mesto rukovodioca unutrašnje organizacione jedinice ne može biti razvrstano u zvanje niže od zvanja ostalih radnih mesta u njoj.
Zvanja su: samostalni savetnik, savetnik, mlađi savetnik, saradnik, mlađi saradnik, viši referent, referent i mlađi referent.
U organima autonomne pokrajine i grada Beograda utvrđuje se i zvanje viši savetnik.
Sve navedeno navodi na zaključak da poslodavac može zasnovati radni odnos sa pripravnikom ukoliko postoji slobodno radno mesto u skladu sa Kadrovskim planom i ukoliko lice sa kojim zasniva takav radni odnos ima obrazovanje koje je propisano kao uslov za rad na tom radnom mestu. Istovremeno, zvanja se vezuju za složenost poslova konkretnog radnog mesta, ali se napredovanje u zvanje utvrđuje pod zakonom definisanim uslovima. Dakle, radni odnos sa pripravnikom se ne može zasnovati za bilo koje zvanje, već za slobodno radno mesto i najniže zvanje u okviru konkretne stručne spreme.
Da li službenik na položaju može da ostvari pravo na isplatu jubilarne nagrade za vreme dok je na položaju?
U skladu sa Posebnim kolektivnim ugovorom za zaposlene u JLS („Sl. glasnik RS“, broj 38/19) službenici i nameštenici imaju pravo na jubilarnu naknadu.
U skladu sa Zakonom o zaposlenima u AP i JLS (član 3. stav 3.) pod službenikom se podrazumeva službenik na položaju i službenik na izvršilačkom radnom mestu. Dakle, u skladu sa zakonom, službenici na položaju su službenici, te samim tim imaju pravo na jubilarnu nagradu, odnosno vreme provedemo na položaju se računa u ukupno vreme provedeno kod poslodavca.
Potrebno je tumačenje radno-pravnih propisa u jedinicama lokalne samouprave, a koje se tiču odnosa između dodatka za prekovremeni rad i dodatka za noćni rad. U pitanju je situacija u kojoj inspektori u opštini imaju obavezu da kontrolišu (redovno i vanredno) radno vreme ugostiteljskih objekata, što se dešava u vremenu od ponoći do tri sata posle ponoći. Pošto inspektori imaju svoje redovno radno vreme od 40 časova sedmično (nije vršena preraspodela radnog vremena), postavilo se pitanje da li se u takvoj situaciji (kada inspektor vrši redovnu ili vanrednu kontrolu radnog vremena) može isplatiti i dodatak za noćni rad i dodatak za prekovremeni rad za svaki sat noćnog, odnosno prekovremenog rada? U svim propisima koji uređuju ovu oblast (Zakon o zaposlenima u AP i JLS, Zakon o sistemu plata zaposlenih i javnom sektoru, Zakon o platama u državnim organima i javnim službama, Zakon o radu, Posebnom kolektivnom ugovori za zaposlene u jedinicama lokalne samouprave), nije propisano da se navedeni dodaci isključuju, kao što je to propisano u Zakonu o platama državnih službenika i nameštenika (koji se svakako ne primenjuje na jedinice lokalne samouprave). U Zakonu o platama u državnim organima i javnim službama, a koji se još uvek primenjuje na zaposlene u JLS dok ne počne da se primenjuje Zakon o platama službenika i nameštenika u organima u AP i JLS, propisano da dodatak na platu pripada za, između ostalog, dežurstvo i druge slučajeve rada dužeg od punog radnog vremena određene propisima (prekovremeni rad) i za rad noću (između 22,00 i 6,00 časova narednog dana), ako takav rad nije vrednovan pri utvrđivanju koeficijenata. Takođe, istim zakonom je propisano da koeficijent sadrži i dodatak na ime naknade za ishranu u toku rada i regresa za korišćenje godišnjeg odmora, pa se može smatrati da noćni rad nije vrednovan u koeficijentu.
Članom 5. Zakona o platama u državnim organima i javnim službama predviđeno je koji to dodaci na platu pripadaju zaposlenima u jedinicama lokalne samouprave, gde se između ostalog kaže da zaposlenom pripada dodatak za dežurstvo i druge slučajeve rada dužeg od punog radnog vremena određene propisima (prekovremeni rad), rad noću (između 22,00 i 6,00 časova narednog dana), ako takav rad nije vrednovan pri utvrđivanju koeficijenta, i drugo. Istim članom predviđeno je da se dodatak na platu iz stava 1. tač. 2) - 5) ovog člana obračunava i isplaćuje u visini utvrđenoj propisima o radu.
Zakon o radu u članu 108. utvrđuje procente uvećanja zarade u slučaju prekovremenog rada (26%) i rada noću (26%), dok u stavu 3. kaže da ako su se istovremeno stekli uslovi po više osnova utvrđenih u stavu 1. ovog člana, procenat uvećane zarade ne može biti niži od zbira procenata po svakom od osnova uvećanja.
Takođe, skrećemo pažnju da prekovremeni rad predstavlja izuzetak u opravdanim zakonom propisanim situacijama (u slučaju više sile, iznenadnog povećanja obima posla i u drugim slučajevima kada je neophodno da se u određenom roku završi posao koji nije planiran, a na zahtev poslodavca), dakle može da se uvede samo u izuzetnim slučajevima, za posao koji nije mogao unapred da bude predviđen.
Dalje, Poseban kolektivni ugovor za zaposlene u JLS u članu 39. predviđa da zaposleni koji po pismenom nalogu poslodavca radi duže od punog radnog vremena ima pravo na dodatak za prekovremeni rad u visini od vrednosti sata osnovne plate uvećane za 26%. Pretpostavljeni je dužan da izda pismeni nalog kojim obaveštava zaposlenog o obavezi da radi prekovremeno. Poslodavac je dužan da izvrši obračun i isplatu dodatka za prekovremeni rad prilikom isplate plate. Izuzetno, na zahtev zaposlenog, umesto dodatka za prekovremeni rad, zaposlenom se mogu omogućiti slobodni sati u narednom mesecu od meseca u kojem je obavljao prekovremeni rad, tako što za svaki sat prekovremenog rada ostvaruje sat i po vremena slobodno.
S obzirom da se radi, između ostalog, i o inspekcijskom nadzoru koji se redovno obavlja, preporučujemo usklađivanje rasporeda radnog vremena sa potrebama obavljanja tog nadzora.
Da li postoji mogućnost uvođenja pripravnosti na radu za vozače opštinske uprave, obzirom da se isti često pozivaju van radnog vremena za potrebe inspekcijskih službi?
Članom 6. Zakona o zaposlenima u AP i JLS predviđeno je da se na prava i dužnosti funkcionera i službenika koji nisu uređeni ovim ili posebnim zakonom ili drugim propisom, primenjuju opšti propisi o radu i poseban kolektivni ugovor za jedinice lokalne samouprave, kao i kolektivni ugovor kod poslodavca. Na prava i dužnosti iz radnog odnosa nameštenika primenjuju se opšti propisi o radu i kolektivni ugovori iz stava 1. ovog člana, ako ovim ili posebnim zakonom nije drukčije određeno.
Članom 8. Zakona o radu predviđeno je da Kolektivni ugovor i Pravilnik o radu (opšti akt) i ugovor o radu ne mogu da sadrže odredbe kojima se zaposlenom daju manja prava ili utvrđuju nepovoljniji uslovi rada od prava i uslova koji su utvrđeni zakonom. Opštim aktom i ugovorom o radu mogu da se utvrde veća prava i povoljniji uslovi rada od prava i uslova utvrđenih zakonom, kao i druga prava koja nisu utvrđena zakonom, osim ako zakonom nije drukčije određeno.
Sledstveno tome, kolektivnim ugovorom kod poslodavca i opštim aktom mogu se predvideti veća prava i povoljniji uslovi rada od prava i uslova utvrđenim zakonom. S obzirom na to da, navedeni propisi nisu predvideli pravo na naknadu za pripravnost na radu, takvo pravo bi se moglo pregovarati prilikom zaključenja kolektivnog ugovora kod poslodavca.
Da li mogu da se na jedno radno mesto prime na određeno vreme u skladu sa članom 70. stav 1. tačka 2, dva lica koja ispunjavaju uslove?
Član 70. stav 1. tačka 2) Zakona o zaposlenima u AP i JLS predviđa da se radni odnos može zasnovati i za vreme čije trajanje je unapred određeno (radni odnos na određeno vreme) zbog privremeno povećanog obima posla, koji postojeći broj zaposlenih ne može da izvrši, najduže na šest meseci u toku jedne kalendarske godine. Jedino ograničenje u skladu sa ovim članom je da radni odnos sa tim licima ne može trajati duže od 6 meseci u toku jedne kalendarske godine, dok ne predviđa ograničenje broja lica koja mogu biti angažovana na ovaj način.
Međutim, ovde treba imati u vidu i član 10. Zakona o načinu određivanja maksimalnog broja zaposlenih u javnom sektoru, koji kaže da ukupan broj zaposlenih na određeno vreme, zbog privremeno povećanog obima posla, lica angažovanih po ugovoru o delu, ugovoru o privremenim i povremenim poslovima, zaključenih neposredno ili preko omladinske ili studentske zadruge i lica angažovanih po drugim osnovima ne može biti veći od 10% broja zaposlenih na neodređeno vreme kod organizacionog oblika.
U pitanju je zahtev dve zaposlene koji se odnosi na ostvarivanje prava na isplatu jubilarne nagrade u Opštinskoj upravi. Naime, obe zaposlene su 2009. godine zasnovale radni odnos u privrednom društvu čiji je osnivač opština. Jedna je do tada bila u radnom odnosu kao knjigovođa u Mesnoj zajednici, dok je drugoj to bilo prvo zaposlenje. U 2019. godini počeo je postupak likvidacije pomenutog privrednog društva, te su iste nakon internog konkursa zasnovale radni odnos u Opštinskoj upravi. Obe su podnele zahtev za ostvarivanje prava na jubilarnu nagradu za 10 godina rada kod poslodavca, međutim one svoj radni odnosu u trajanju od 10 godina nisu ostvarile u Opštinskoj upravi niti nekom drugom organu JLS, već su radile u privrednom društvu čiji je osnivač bila opština i isto se ne smatra organom JLS. Kako postupiti u ovom slučaju?
Članom 50. Posebnog kolektivnog ugovora za zaposlene u JLS predviđeno je, između ostalog, da zaposleni ostvaruje pravo na jubilarnu nagradu za navršenih 10, 20, 30, 35 i 40 godina rada provedenih u radnom odnosu u državnom organu, organu autonomne pokrajine, odnosno jedinice lokalne samouprave, bez obzira na to u kom organu je zaposleni ostvarivao prava iz radnog odnosa. U slučaju da je poslodavac preuzeo poslove i zaposlene od drugog poslodavca kao uslov za ostvarivanje prava na jubilarnu nagradu računaju se i godine rada u radnom odnosu kod prethodnog poslodavca.
Sledstveno tome, za ostavrivanje prava na jubilarnu nagradu u slučaju kada je poslodavac preuzeo poslove i zaposlene od drugog poslodavca, ovi uslovi moraju biti kumulativno ispunjeni.
Vlada Republike Srbije je u julu 2018. godine donela Uredbu o koeficijentima za obračun i isplatu plata imenovanih i postavljenih lica i zaposlenih u državnim organima (“Sl. glasnik RS” broj 23/18), kojom je u članu 5. stav 2. posle šeste alineje dodata alineja sedma koja glasi: “zaposlenom koji radi na poslovima inspekcijskog terenskog nadzora u neposrednom kontaktu sa subjektima nadzora-najviše do 20%”. Dalje, je dopunjeno da se uvećanje koeficijenata vrši u okviru raspoložive mase sredstava za plate, naknade, troškova i druga primanja za 2018. i naredne dve budžetske godine, te da se primenjuje počev od obračuna i isplata za avgust 2018. Članom 4. Zakona o privremenom uređivanju osnovica za obračun i isplatu plata, odnosno plata i drugih stalnih primanja kod korisnika javnih sredstava (“Sl. glasnik RS” broj 116/14 i 95/18) predviđeno je da su ništave odredbe opšteg uli pojedinačnog akta (osim pojedinačnog akta kojim se plata povećava po osnovu napredovanja) kojima se povećavaju osnovice, koeficijenti i drugi elementi, odnosno uvode novi elementi, na osnovu kojih se povećava iznos plata i drugog stalnog primanja kod subjekta iz člana 2. ovog zakona, donet za vreme primene ovog zakona. Sagledavajući odredbe člana 4. Zakona o privremenom uređivanju osnovica za obračun i isplatu plata, odnosno plata i drugih stalnih primanja kod korisnika javnih sredstava koji je još uvek na snazi, ne može doći do primene dopunjenih odredbi Uredbe o koeficijentima za obračun i isplatu plata imenovanih i postavljenih lica i zaposlenih u državnim organima, jer bi upravo primenom dodatnog koeficijenta došlo do povećanja iznosa plate zaposlenih. Da li se primenom dopuna Uredbe i priznanjem dodatnog koeficijenta za zaposlene koji rade na poslovima inspekcijskog terenskog nadzora u neposrednom kontaktu sa subjektima nadzora-najviše do 20%, krše odredbe člana 4. Zakona o privremenom uređivanju osnovica za obračun i isplatu plata, odnosno plata i drugih stalnih primanja kod korisnika javnih sredstava, odnosno da li su navedene odredbe u suprotnosti?
U vezi sa pitanjem o dopuni Uredbe o koeficijentima za obračun i isplatu plate imenovanih i postavljenih lica i zaposlenih u državnim organima mišljenja smo da se odredbe člana 4. Zakona o privremenom uređivanju osnovica za obračun i isplatu plata, odnosno zarada i drugih stalnih primanja kod korisnika javnih sredstava odnose na ništavost opštih i pojedinačnih akata kod poslodavca, i da nema kolizije u slučaju navedene Uredbe.
Članom 54. stav 1. Zakona o zaposlenima u AP i JLS (“Sl. glasnik RS” broj 21/16, 113/17, 95/18 i 113/17 – dr.zakon) predviđeno je da službenik kome je prestao rad na položaju iz razloga utvrđenih članom 51. tač. 1), 2) i 10) ovog zakona ima pravo da kod poslodavca bude raspoređen na drugo radno mesto za koje ispunjava uslove, dok je članom 51. tačka 1. predviđeno da službeniku prestaje rad na položaju protokom vremena na koje je postavljen, tačkom 2. podnošenjem pismene ostavke i tačkom 10. ukidanjem položaja. Pitanje se odnosi na primenu člana 54. stav 1., u slučaju da lice koje je službenik na položaju (načelnik Opštinske uprave), a pre stupanja na položaj nije bio u radnom odnosu u Opštinskoj upravi može da bude raspoređen na upražnjeno radno mesto za koje ispunjava uslov, a rad na položaju je prestao u slučajevima iz člana 51. tač. 1), 2) i 10) i da li je tad potrebna saglasnost Komisije za novo i dodatno radno angažovanje u smislu Zakona o budžetskom sistemu? Lice pre stupanja na položaj nije bilo u radnom odnosu u Opštinskoj upravi, već istom miruje radni odnos.
U slučaju kada se u skladu sa članom 54. Zakona o zaposlenima u AP i JLS službenik na položaju kome je prestao rad na položaju raspoređuje na drugo radno mesto u tom organu nije potrebna saglasnost Komisije za davanje saglasnosti za novo zapošljavanje i dodatno radno angažovanje kod korisnika javnih sredstava, bez obzira da li je na mesto službenika na položaju izabran kandidat koji je pre toga radio u tom organu ili ne.