Questions and answers
On this page, SKGO publishes answers from the SKGO Expert Service to questions received from local administrations about the functioning of local self-government and the responsibilities of cities and municipalities.
Da li postoji softver za vođenje kadrovske evidencije ili smo u obavezi da ga sami kreiramo?
Na koji vremenski period treba ažurirati kadrovsku evidenciju u delu podataka o radnom stažu ( jednom mesečno ili jednom godišnje ili češće)?
Na osnovu čl. 190. Zakona o zaposlenima u AP i JLS, u kadrovsku evidenciju upisuju se podaci koji se odnose na:
1) lično ime, adresu i jedinstven matični broj građana;
2) maternji jezik;
3) jezik na kome je stečeno osnovno, srednje i visoko obrazovanje;
4) vrstu radnog odnosa i datum njegovog zasnivanja;
5) promenu radnog mesta;
6) obrazovanje, položene stručne ispite, druge oblike stručnog usavršavanja;
7) posebna znanja i veštine;
8) godine radnog iskustva, staža osiguranja i staža osiguranja koji se računa sa uvećanim trajanjem;
9) datum navršenja radnog veka;
10) godišnje ocene rada;
11) izrečene disciplinske mere i utvrđenu materijalnu odgovornost;
12) obračun plate;
13) prestanak radnog odnosa.
Kadrovska evidencija može da sadrži i druge podatke određene zakonom i drugim propisom.
Pored navedenih podataka iz stava 2. ovog člana, kadrovska evidencija sadrži i podatak o nacionalnoj pripadnosti službenika i nameštenika u skladu sa propisom kojim se uređuje registar zaposlenih u javnoj upravi u Republici Srbiji.
Podaci iz stava 2. tačka 2) ovog člana, upisuju se u kadrovsku evidenciju uz pisanu saglasnost zaposlenog, bez obaveze izjašnjavanja zaposlenog.
Podaci iz stava 4. ovog člana upisuju se u kadrovsku evidenciju uz pisanu saglasnost zaposlenog, bez obaveze izjašnjavanja.
Svaki zaposleni ima pravo na uvid u podatke iz kadrovske evidencije ako se ti podaci odnose na njega.
Dakle, iz odredbi Zakona o zaposlenima u AP i JLS ne proizilazi obaveza u pogledu dinamike ažuriranja podataka o radnom stažu.
Da li i kada doneti novi Pravilnik o zvanjima, zanimanjima i platama?
Članom 39. Zakona o sistemu plata zaposlenih u javnom sektoru propisano je donošenje posebnog zakona kojim će se urediti plate i druga primanja zaposlenih u organima autonomne pokrajine i jedinice lokalne samouprave, kao i da do početka primene ovog posebnog zakona ostaju na snazi, odnosno da pravo na platu i druga primanja iz radnog odnosa zaposleni ostvaruju na osnovu propisa koji su na snazi do početka primene posebnog zakona.
Kako se rešenjima o razvrstavanju i ugovorima o radu ne zasniva radni odnos, već se nastavlјa radni odnos koji je ranije zasnovan, to se u ovim aktima konstatuje nastavak tog radnog odnosa, pa u tom smislu se konstatuje da zaposleni nastavlјa da ostvaruje pravo na platu prema važećim propisima, odnosno konstatuje se da zadržava zatečeni koeficijent, uz navođenje pojedinačnog akta kojim je utvrđena visina prava na platu, odnosno visina koeficijenta (rešenje o koeficijentu), odnosno navodi se koji je koeficijent zaposleni imao u trenutku stupanja na snagu Pravilnika.
S obzirom na navedeno, kao i na činjenicu da u ovom momentu nije stupio na snagu zakon koji bi regulisao plate zaposlenih u JLS, pravilnik o zvanjima, zanimanjima i platama se ni ne može doneti, uz napomenu da ne postoji, shodno Zakonu o zaposlenima u AP i JLS, obaveza donošenja navedenog pravilnika.
Da li treba doneti Pravilnik o radu u skladu sa odredbama Zakona o zaposlenima u AP i JLS i aneksom posebnog kolektivnog ugovora i da li je obaveza poslodavca JLS odnosno načelnika Opštinske uprave koji vrši funkciju poslodavca da donese novi Pravilnik o radu?
Zakon o zaposlenima u AP i JLS ne propisuje obavezu poslodavca odnosno načelnika gradske/opštinske uprave da donese pravilnik o radu.
Donošenje pravilnika o radu ne predstavlja obavezu ni shodno Posebnom kolektivnom ugovoru za državne organe odnosno Aneksu Posebnog kolektivnog ugovora za državne organe, kojim se uređuju prava, obaveze i odgovornosti iz radnog odnosa u organima pokrajinske autonomije i jedinicama lokalne samouprave.
Da li članovi komisije za sprovođenje javnog konkursa moraju da budu isključivo članovi opštinskog veća?
Shodno čl. 173. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokalne samouprave žalbenu komisiju obrazuje Veće.
Na osnovu člana 178. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokalne samouprave najmanje dva člana žalbene komisije moraju da imaju stečeno visoko obrazovanje iz naučne oblasti pravne nauke na osnovnim akademskim studijama u obimu od najmanje 240 ESPB bodova, master akademskim studijama, master strukovnim studijama, specijalističkim akademskim studijama, specijalističkim strukovnim studijama, odnosno na osnovnim studijama u trajanju od najmanje četiri godine ili specijalističkim studijama na fakultetu, sa najmanje pet godina radnog iskustva u struci. Članovi žalbenih komisija imaju pravo na naknadu za rad, čiju visinu određuje Veće.
Dakle, visinu naknade za rad članova komisije određuje veće i žalbenu komisiju obrazuje veće, ali ne iz sopstvenih redova.
Kako postaviti ciljeve zaposlenima, koji su primljeni na jedno radno mesto, a rade na potpuno drugim poslovima, koji nisu u opisu tog radnog mesta?
Raspoređivanje službenika se sprovodi u skladu sa pravilnikom o organizaciji i sistematizaciji radnih mesta, donetim u skladu sa Zakonom i pratećim podzakonskim aktima.
Shodno čl. 3. Uredbe o ocenjivanju državnih službenika državni službenik ocenjuje se za period od 1. januara do 31. decembra (u daljem tekstu: period za ocenjivanje), s tim što se rezultati postignuti u izvršavanju poslova radnog mesta i postavljenih ciljeva vrednuju kvartalno.
Na osnovu čl. 6. navedene Uredbe državnom službeniku koji podleže ocenjivanju utvrđuje se za svaki period za ocenjivanje najviše pet radnih ciljeva. Radni ciljevi moraju da proizlaze iz opisa i svrhe radnog mesta, da budu ostvarljivi i merljivi i da imaju realne rokove.
Dakle, zakonom i podzakonskim aktima nije data mogućnost prijema u radni odnos odnosno raspoređivanja službenika na jedno radno mesto, a obavljanje poslova drugog radnog mesta.
Najzad, radni ciljevi proizilaze iz opisa i svrhe radnog mesta na koje je službenik raspoređen i drugačije utvrđivanje ciljeva nije u skladu sa navedenim propisima.
Da li se pomoćnicima predsednika opštine utvrđuju zvanja?
Članom 58. Zakona o lokalnoj samoupravi je propisano da se statutom opštine može predvideti da se u opštinskoj upravi postavljaju pomoćnici predsednika opštine za pojedine oblasti (ekonomski razvoj, urbanizam, primarna zdravstvena zaštita, zaštita životne sredine, poljoprivreda i dr.).
Pomoćnike predsednika opštine postavlja i razrešava predsednik opštine.
Shodno čl. 59. Zakona o zaposlenima u AP i JLS izvršilačka radna mesta razvrstavaju se po zvanjima, u zavisnosti od složenosti i odgovornosti poslova, potrebnih znanja i sposobnosti i uslova za rad.
S obzirom na navedeno, mesta pomoćnika predsednika opštine se ne mogu smatrati izvršilačkim radnim mestima, pa se, stoga, pomoćnicima predsednika opštine ne utvrđuju zvanja.
Pravilnikom o sistematizaciji je predviđeno mesto kancelarijski poslovi - poslovni sekretar. Radno mesto je u okviru maksimalnog broja zaposlenih. Da li se to radno mesto može popuniti na određeno vreme bez konkursa?
Članom 70. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedinicama lokalne samouprave je propisano da se radni odnos može zasnovati i za vreme čije trajanje je unapred određeno (radni odnos na određeno vreme) na radnim mestima u kabinetu gradonačelnika, predsednika opštine ili predsednika gradske opštine, dok traje dužnost tih izabranih lica (pomoćnici gradonačelnika, odnosno predsednika opštine kao i druga lica koja zasnivaju radni odnos na radnim mestima u kabinetu).
Radni odnos na određeno vreme iz ovog razloga zasniva se bez javnog konkursa, a što je, takođe, propisano ovim članom Zakona.
Dakle, za konkretno radno mesto u kabinetu se ne sprovodi javni konkurs i zasniva se radni odnos na određeno vreme, dok traje dužnost izabranog lica.
S obzirom da se u postupku ovenjivanja primenjuje Uredba o ocenjivanju državnih službenika i da se samo dva člana Zakona o zaposlenima u AP i JLS odnose na ocenjivanje, moje pitanje je šta sa nameštenicima, da li se i njihov rad ocenjuje, s obzirom da oni nemaju zakonski osnov za napredovanje, učešće na internom konkursu...?
Na osnovu čl. 133. Zakona o zaposlenima u AP i JLS službenika ocenjuje rukovodilac pokrajinskog organa, načelnik uprave, odnosno rukovodilac koji rukovodi organizacijom ili službom iz člana 1. ovog zakona na osnovu predloga neposrednog rukovodioca.
Službenika na položaju u pokrajinskom organu, organizaciji ili službi ocenjuje funkcioner koji rukovodi organom, organizacijom ili službom.
Načelnika uprave i zamenika načelnika uprave ocenjuje gradonačelnik, odnosno predsednik opštine ili predsednik gradske opštine.
Čl. 134. istog Zakona je propisano da u pogledu cilja i predmeta ocenjivanja, vrste ocena, posledica ocenjivanja i drugih pitanja vezanih za ocenjivanje i kretanje u službi koja nisu uređena ovim zakonom, shodno se primenjuju propisi kojima se uređuje ocenjivanje državnih službenika.
Dakle, navedeni član Zakona upućuje na shodnu primenu Uredbe o ocenjivanju državnih službenika.
Ovom uredbom uređuju se merila za ocenjivanje i postupak ocenjivanja državnih službenika u svim državnim organima.
Iz navedenog se zaključuje da se postupak ocenjivanja sprovodi samo za službenike, a ne i za nameštenike.
Funkcioneru je prestala funkcija i podneo je zahtev radnom telu Skupštine opštine za ostvarivanje prava na naknadu plate u trajanju od 3 meseca. Kada se to lice odjavlјuje sa osiguranja? Da li danom prestanka funkcije (član 14. stav 7. Zakona o zaposlenima u atonomnim pokrajinama i jedinicama lokalne samouprave) ili po isteku 3 meseca, za koje je podneo zahtev i ima pravo na naknadu plate?
Članom 14. Zakona o zaposlenima u autonomnim pokrajinama i jedincama lokalne samouprave funkcioner po prestanku funkcije ima pravo na naknadu plate u trajanju od tri meseca, u visini plate koju je imao u vreme prestanka funkcije.
Pravo iz stava 1. ovog člana može se izuzetno produžiti do tri meseca ukoliko u tom vremenu funkcioner stiče pravo na penziju.
Pravo iz st. 1. i 2. ovog člana prestaje pre isteka roka od tri meseca, zasnivanjem radnog odnosa ili sticanjem prava na penziju prema propisima o penzijskom i invalidskom osiguranju.
Funkcioner pravo iz st. 1. i 2. ovog člana ostvaruje kod poslodavca kod koga je ostvarivao prava po osnovu radnog odnosa u trenutku prestanka funkcije.
Pravo iz st. 1. i 2. ovog člana, po zahtevu funkcionera, utvrđuje nadležni organ, odnosno radno telo iz člana 4. ovog zakona.
Zahtev iz stava 5. ovog člana funkcioner može uputiti najkasnije u roku od 15 dana od dana prestanka funkcije, s tim što pravo iz stava 3. ovog člana ostvaruje počev od narednog dana od dana prestanka funkcije.
Funkcioneru prestankom funkcije prestaje i radni odnos.
Izuzetno od stava 7. ovog člana, funkcioneru prestaje radni odnos danom prestanka obaveze vršenja dužnosti.
Dakle, istekom roka na naknadu plate lice se odjavljuje sa odgovarajućeg osiguranja, u propisanim rokovima.
Pravilnikom o organizaciji i sistematizaciji radnih mesta u Opštinskoj upravi opštine Negotin sistematizovano je radno mesto “sistem administrator”, na kojem je raspoređen nameštenik sa visokim obrazovanjem I stepena, po zanimanju elektroinženjer. Kako poslove na navedenom radnom mestu mogu obavljati i službenici, namera je da se isto, izmenom Pravilnika razvrsta u zvanje saradnik ( sa namešteničkog na službeničko izvršilačko radno mesto), kako bi zaposleni umesto nameštenik bio službenik. Stupanjem na snagu izmenjenog Pravilnika, da li ugovor o radu koji je zaključen sa nameštenikom ostaje na snazi do okončanja postupka po internom konkursu, kada bi se zaposleni rasporedio na navedeno radno mesto sa zvanjem saradnik.
Članom 82. Zakona o zaposlenima u AP i JLS je propisan redosled radnji pri popunjvanju radnih mesta, koji glasi:
"Pri popunjavanju izvršilačkog radnog mesta prednost ima premeštaj službenika, sa napredovanjem ili bez njega.
Ako poslodavac odluči da radno mesto ne popuni premeštajem, sprovodi se interni konkurs.
Ako interni konkurs nije uspeo, radno mesto može da se popuni preuzimanjem službenika od drugog poslodavca iz člana 4. ovog zakona, odnosno iz državnog organa.
Ako se radno mesto ne popuni ni preuzimanjem službenika, obavezno se sprovodi javni konkurs.
Ako ni javni konkurs nije uspeo, radno mesto se ne popunjava, ali poslodavac može odlučiti da se sprovede novi javni konkurs".
Dakle, zakonom nije propisana mogućnost premešetaja nameštenika pri popunjavanju radnog mesta, već samo službenika.
Shodno čl. 84. Zakona o zaposlenima u AP i JLS na internom konkursu mogu da učestvuju službenici zaposleni na neodređeno vreme kod poslodavca koji oglašava interni konkurs.
Pravo učešća na internom konkursu imaju službenici u istom zvanju ili službenici koji ispunjavaju uslove za napredovanje u zvanje u koje je razvrstano radno mesto koje se popunjava.
Navedeno znači da se interni konkurs ne odnosi na nameštenike odnosno da na internom konkursu mogu da učestvuju samo službenici.
Zaključak je da ne postoji mogućnost da nameštenik bude premešten na službeničko radno mesto, niti da može da učestvuje na internom konkursu, što dalje znači da ne postoji mogućnost za realizaciju namere da zaposleni bude razvrstan u zvanje saradnik odnosno bilo koje drugo službeničko zvanje.
Mandat direktorke Centra za socijalni rad ističe 31.12.2017. godine. Direktor je izabran shodno Zakonu o socijalnoj zaštiti i sa njom je zaključen ugovor o radu do isteka mandata odnosno na četiri godine. Međutim, do isteka mandata direktorka će koristiti porodiljsko bolovanje. Da li JLS ima pravo da raspiše konkurs za izbor novog direktora? Da li aktuelna direktorka u ovom slučaju uživa posebnu zaštitu shodno Zakonu o radu?
Shodno čl. 124. Zakona o socijalnoj zaštiti mandat direktora centra za socijalni rad traje četiri godine i isto lice može biti ponovo imenovano za direktora.
Direktora centra za socijalni rad imenuje nadležni organ jedinice lokalne samouprave, na osnovu konkursa, po pribavljenom mišljenju upravnog odbora centra za socijalni rad.
Upravni odbor centra za socijalni rad raspisuje konkurs za direktora centra za socijalni rad najkasnije 30 dana pre isteka mandata ranije imenovanom direktoru.
Članom 187. Zakona o radu je propisano za vreme trudnoće, porodiljskog odsustva, odsustva sa rada radi nege deteta i odsustva sa rada radi posebne nege deteta poslodavac ne može zaposlenom da otkaže ugovor o radu. Zaposlenom koji je ugovorom zasnovao radni odnos na određeno vreme produžava se do isteka korišćenja prava na odsustvo.
Navedenim članom Zakona o socijalnoj zaštiti obaveza JLS, preciznije upravnog odbora centra za socijalni rad, je da raspiše konkurs za direktora centra za socijalni rad i to najkasnije 30 dana pre isteka mandata ranije imenovanom direktoru, što se i u ovom slučaju, naravno, mora učiniti.
S druge strane, zaposlena, shodno Zakonu o radu, nastavlja da ostvaruje prava iz radnog odnosa odnosno istoj se produžava radni odnos do isteka korišćenja prava na odsustvo, budući da uživa posebnu zaštitu od otkaza ugovora o radu.