Pitanja i odgovori
Na ovoj stranici SKGO objavljuje odgovore Stručne službe SKGO na pitanja koja iz lokalnih uprava dobija u vezi sa funkcionisanjem lokalne samouprave u različitim oblastima i sa primenom nadležnosti i poslova gradova i opština.
Na kom kontu treba planirati naknadu za odvodnjavanje?
Da li načelnici gradskih uprava koji nemaju svoje zamenike, mogu u slučaju odsutnosti, da ovlaste nekog od zaposlenih službenika da potpisuje akta iz njegove nadležnosti i u kojoj formi bi to ovlašćenje moglo da se uradi?
Članom 56. Zakona o lokalnoj samoupravi određeno je da načelnika opštinske uprave, odnosno uprave za pojedine oblasti postavlja opštinsko veće, na osnovu javnog oglasa, na pet godina. Načelnik može imati zamenika koji ga zamenjuje u slučaju njegove odsutnosti i sprečenosti da obavlja svoju dužnost. Zamenik načelnika se postavlja na isti način i pod istim uslovima kao načelnik.
Rukovodioce organizacionih jedinica u upravi raspoređuje načelnik.
Članom 56. stav 2. Zakona o zaposlenima u AP i JLS propisano je da kada načelnik uprave nije u mogućnosti da obavlja dužnost duže od 30 dana, Veće može postaviti vršioca dužnosti – službenika koji ispunjava utvrđene uslove za radno mesto službenika na položaju, koji će obavljati poslove načelnika uprave, najduže na tri meseca, bez sprovođenja javnog konkursa.
Dakle, na osnovu gore navedenih odredbi, možemo zaključiti da načelnik uprave može ovlašćenjem da odredi lice (zaposlenog) koje će ga menjati u odsutnosti i to ovlašćenje mora biti vremenski ograničeno i predmetno određeno odnosno mora se navesti namena tj. za koju oblast/posao će ga menjati. Ne može da ga menja u celosti jer bi tada obavljao funkciju zamenika, a zamenika ne određuje načelnik uprave, već po zakonu je propisan postupak i uslovi kako se on postavlja.
Da li rešenje o korišćenju godišnjeg odmora kada je u pitanju pomoćnik predsednika opštine donosi načelnik OU, imajući u vidu da je to radno mesto u sistematizaciji OU, u okviru posebne organizacione jedinice – kabineta predsednika opštine, a da je u pitanju funkcioner, odnosno postavljeno lice? Takođe, ko u drugom stepenu odlučuje o žalbi na rešenje, opet imajući u vidu da je u pitanju postavljeno lice i da samim tim žalbena komisija u ovom slučaju ne odlučuje u drugom stepenu?
U skladu sa čl. 58. Zakona o lokalnoj samoupravi, pomoćnike predsednika opštine postavlja i razrešava predsednik opštine. Dakle, on to čini svojim rešenjem. Pomoćnici predsednika opštine su funkcioneri, a u skladu sa čl. 4. Zakona o zaposlenima u AP I JLS za funkcionere u jedinicama lokalne samouprave, prava i dužnosti u ime poslodavca, vrši skupština grada, opštine ili gradske opštine, odnosno radno telo skupštine koje je utvrđeno statutom ili aktom skupštine kojim se uređuje nadležnost, sastav i organizacija radnih tela skupštine. Dakle, sve ostale akte vezane za radno-pravni status, izuzev rešenja kojim postavlja odnosno razrešava pomoćnika, a koje donosi predsednik opštine, donosi skupština opštine odnosno radno telo skupštine.
S obzirom da pomoćnici predsednika opštine ne spadaju u red službenika, žalbena komisija ne može da postupa po njihovim, eventualnim, žalbama, već prava, za koja smatraju da su im povređena mogu da zaštite pred nadležnim sudom.
Zakonom o besplatnoj pravnoj pomoći (“Sl. glasnik RS”, br. 87/18) uređena je oblast besplatne pravne pomoći za građane i način njenog ostvarivanja i pružanja. Navedenim zakonom propisana je dužnost jedinice lokalne samouprave da obrazuje službu pravne pomoći (član 26. stav 3.). Da li je potrebno da jedinica lokalne samouprave donosi opšti akt kojim bi uredila pružanje besplatne pravne pomoći ili je dovoljno da u okviru Gradske uprave bude obrazovana unutrašnja organizaciona jedinica – Služba besplatne pravne pomoći?
Donošenjem Zakona o besplatnoj pravnoj pomoći detaljno su propisani korisnici besplatne pravne pomoći i uslovi za ostvarivanje prava na besplatnu pravnu pomoć (član 4.). Pre donošenja pomenutog zakona, JLS su svojim odlukama propisivale uslove za ostvarenje prava na besplatnu pravnu pomoć, međutim, danas je to u potpunosti uređeno zakonom i nema prostora za dodatno propisivanje od strane JLS.
Važno je napomenuti da JLS moraju, pored pružanja pravne pomoći, da predvide u svojim sistematizacijama i poslove odlučivanja o zahtevu za pružanje pravne pomoći.
Koji je zakonski način kontrole i nadzora nad fakturama javnih preduzeća čiji je osnivač opština? U pitanju je situacija u kojoj javna preduzeća ispostavljaju fakture, kao nadzorni organ se javljaju radnici tog preduzeća koji na fakture stavljaju svoj poseban pečat i navode da imaju licence za vođenje nadzora. Ko, u takvoj situaciji, bi trebalo da vrši nadzor i stavlja potvrdu kontrole i ispravnosti faktura nad onim što radi javno preduzeće svojom mehanizacijom, a ko nad onim što rade privatne firme koje angažuju javna preduzeća?
Mogu se razlikovati dve situacije, ali u oba slučaja opština osniva JP za obavljanje određene komunalne delatnosti.
U prvom slučaju, JP obavlja komunalnu delatnost bez podizvođača, i u tom slučaju procedura naplate od strane JP bi trebalo da izgleda na sledeći način. JP fakturiše preduzete radove prema tarifniku na koji je data saglasnost skupštine opštine, a po prethodnoj saglasnosti i overi nadzornog organa, JP dostavlja fakturu nadležnom licu u opštinskoj upravi, koji u skladu sa Pravilnikom o organizaciji i sistematizaciji radnih mesta vrši kontrolu (finansijsku i dr.) preduzetih radova. Ono što je neobično u vašem slučaju jeste što JP kojem je povereno obavljanje komunalne delatnosti u isto vreme vrši nadzor nad izvođenjem sopstvenih radova, odnosno ne postoji eksterna kontrola izvedenih radova. Iako iz pitanja ne može da se zaključi o kojoj komunalnoj delatnosti je reč, smatramo da bi bilo poželjno da razdvojite ove dve funkcije, tako što biste nadzornu funkciju preneli drugom JP (ukoliko imate osnovano još jedno javno preduzeće koje ima potrebnu kadrovsku strukturu) ili da pomenutu uslugu nabavite na tržištu (outsourcing).
U drugom slučaju, ako JP angažuje podizvođače, situacija je malo drugačija. Kada javno preduzeće angažuje podizvođača za određene poslove, neophodno je da sprovede postupak javne nabavke sa predmerom radova ili vrstama usluge. Na osnovu sprovedene javne nabavke sa najpovoljnijim ponuđačem javno preduzeće zaključuje ugovor, čiji je sastavni deo ponuda u kojoj su iskazane, primera radi - vrste radova i jedinična cena ili vrsta usluge i jedinična cena. Podizvođač može sukcesivno da ispostavlja privremene situacije ili fakture za deo poslova, ako je tako ugovoreno ili da ispostavi konačnu situaciju ili fakturu po obavljenom poslu. Ako se radi o privremenoj ili konačnoj situaciji za izvedene radove, overu vrši ovlašćeno lice podizvođača, kao i nadzorni organ. Količine izvedenih radova moraju da odgovaraju količinama i vrstama radova koje su upisane u građevinski dnevnik koji se vodi na gradilištu za svaki dan rada. Tako dostavljena privremena situacija se proverava u službi javne nabavke i računovodstva javnog preduzeća, gde se vrši kontrola u skladu sa tenderskom dokumentacijom i ponudom podizvođača. Na osnovu overe odgovornih lica u ovim službama, sledi postupak plaćanja u rokovima propisanim zakonom ili ugovorom, naravno pod pretpostavkom da je sve u redu. Možda treba imati na umu da, i u ovom slučaju kada imamo podizvođače, poželjno je da opštinska uprava prati rad javnog preduzeća, pa samim tim i podizvođača kojem je poveren deo posla.
Da li Opštinska uprava, putem javne nabavke koju raspiše, može kupovati specijalna vozila za Dom zdravlja koji se nalazi u okviru Zdravstvenog centra. Ako može, na koji način ili koji je oblik prenosa u svojinu Doma zdravlja, odnosno Zdravstvenog centra?
Naime, članom 13. stav 4. Zakona o zdravstvenoj zaštiti predviđeno je sledeće:
„(4) Društvena briga za zdravlje na nivou jedinice lokalne samouprave može da obuhvati mere za obezbeđivanje i sprovođenje zdravstvene zaštite od interesa za građane na teritoriji jedinice lokalne samouprave, kojima se stvaraju uslovi za bolju dostupnost i pristupačnost u korišćenju zdravstvene zaštite na njenoj teritoriji u zdravstvenim ustanovama u javnoj svojini, a koji su viši od normativa, odnosno standarda propisanih ovim zakonom i propisima donetim za sprovođenje ovog zakona u pogledu prostora, opreme, kadra, lekova i medicinskih sredstava, koji se ne obezbeđuju pod uslovima propisanim zakonom kojim se uređuje zdravstveno osiguranje, kao i druga neophodna sredstva za rad zdravstvene ustanove kojima se postiže viši standard u obezbeđivanju zdravstvene zaštite.“
Ovo je zakonski osnov da JLS može da obezbedi sredstva za nabavku sanitetskog vozila i da ih prenese Zdravstvenom centru, ili da nabavi vozilo i da ga preda na korišćenje Zdravstvenom centru koji je na teritoriji te JLS.
Na koji način će JLS to učiniti nije predmet koji se uređuje odredbama ZoZZ.
Smatramo da bi najbolji način bio da se finansijska sredstva za ovu namenu prenesu Zdravstvenom centru koji će sprovesti javnu nabavku za kupovinu sanitetskog vozila.
Koje su nadležnosti sekretara Skupštine opštine, a koje šefa Skupštinskog odeljenja?
Članom 40. stav 1. Zakona o lokalnoj samoupravi ("Sl. glasnik RS", br. 129/2007, 83/2/14 (dr. zakon), 47/2018) propisano je da se sekretar skupštine stara o obavljanju stručnih poslova u vezi sa sazivanjem i održavanjem sednica skupštine i njenih radnih tela i rukovodi administrativnim poslovima vezanim za njihov rad.
Članom 41. Zakona o lokalnoj samoupravi propisano je da se način prirpeme, vođenje i rad sednice skupštine opštine i druga pitanja za rad skupštine uređuju Poslovnikom skupštine opštine.
Poslednjim izmenama i dopunama Zakona, član 31. je dopunjen odredbom kojom je propisano da je sekretar Skupštine odgovoran za blagovremeno dostavljanje obaveštenja, traženih podataka, spisa i uputstava odbornicima.
U skladu sa navedenim, važno je imati u vidu da je sekretar skupštine funkcioner, što znači da je njegov "opis posla" u potpunosti definisan Zakonom o lokalnoj samoupravi.
Upravo iz tog razloga smatramo da sekretar skupštine nije odgovoran za zakonitost odluka koje skupština usvoji. Takva odgovornost nije definisana ZLS, a i nije moguće zamisliti da jedna osoba može poznavati zakonsku regulativu u svim oblastima u kojima postoji nadležnost JLS. Za pripremu odluka je nadležna uprava, te samim tim odgovornost za zakonitost budućih odluka najviše je na obrađivačima odluka (kao i načelniku uprave koji je odredio lica odgovorna za izradu konkretne odluke), koji su, po pravilu, zaposleni u organizacionoj jedinici koja je nadležna za oblast koja se pravno uređuje.
Takođe, kada je reč o poslovima u vezi sa objavljivanjem odluka SO, smatramo da oni nisu u okviru redovnih poslova sekretara skupštine definisanih ZLS. Međutim, praksa pokazuje da u određenom broju JLS ove poslove zaista obavlja sekretar skupštine u skladu sa lokalnim odlukama o objavljivanju akata u kojima je sadržana obaveza sekretara skupštine da se stara o ovim poslovima. Ipak, u najvećem broju slučajeva, navedenim poslovima se bave zaposleni u upravi, najčešće u organizacionoj jedinici za skupštinske poslove.
Kao glavni razlog za uvođenje sekretara skupštine u ZLS, jeste činjenica da predsednik skupštine rukovodi radom skupštine, ali on često zbog nedostatka stručnog znanja ne može da rukovodi administrativnim poslovima vezanim za njen rad i uopšte se starati o obavljanju stručnih poslova u vezi za sazivanjem i održavanjem sednica skupštine i njenih radnih tela. Obzirom da je sam postupak koji reguliše rad skupštine veoma složen i formalan potrebna je stručnost da bi se obezbedio nesmetan i zakonit za rad predstavničkih organa.
Možemo zaključiti da se u skladu sa Zakonom o lokalnoj samoupravi pod poslovima sekretara skupštine podrazumevaju stručni i administrativni poslovi u vezi sa sazivanjem i održavanjem sednica skupštine i njenih radnih tela, kao i blagovremeno dostavljanje obaveštenja, traženih podataka, spisa i uputstava odbornicima.
Važno je istaći da se značaj sekretara skupštine ogleda prvenstveno u staranju o poštovanju procedure donošenja propisa i izbora organa, obzirom da povreda procedure može dovesti u pitanje zakonitost donete odluke, i u krajnjoj liniji i do njenog ukidanja ili poništaja.
Kada je reč o rukovodiocu organizacione jedinice koja je zadužena za skupštinske poslove, njegovi poslovi su opisani u Pravilniku o organizaciji i sistematizaciji radnih mesta, obzirom da je reč o izvršilačkom radnom mestu u skladu sa Zakonom o zaposlenima u AP i JLS. Iako svaka opština ima slobodu da organizuje svoje poslove na način koji smatra najsvrsishodnijim, možemo konstatovati da većina uprava ima ovo odeljenje koje, po pravilu, obavlja sledeće poslove: pružanje stručne i administrativno-tehničke podrške vezane za sazivanje i održavanje sednica skupštine, postupanje po zahtevu za slobodan pristup informacijama od javnog značaja, obrada i čuvanje izvornih akata o radu organa, stručni poslovi u vezi sa predstavkama i predlozima građana, priprema i ažuriranje informacija za potrebe internet prezentacije opštine, kao u uređenje i izdavanje službenog lista opštine/grada.
S obzirom na to, da pružaoci usluga socijalne zaštite (npr. lični pratilac ili pomoć u kući) moraju da budu licencirani pružaoci i da saradnici moraju da završe obuku po akreditovanom programu, da li stručni saradnik kod pružaoca usluge mora da ima posebno licencu za obavljanje poslova iz socijalne zaštite?
Stručni radnik angažovan kod pružaoca usluge Lični pratilac trebalo bi da ima licencu za obavljanje poslova iz oblasti socijalne zaštite, ali nije neophodno – potrebno je da ima završene studije iz oblasti tzv. “pomagačkih profesija” u socijalnoj zaštiti, zbog senzibilisanosti za potrebe korisničke grupe i saradnje sa porodicama, i da, kako član 87. stav 3. pomenutog Pravilnika predviđa, ima završenu obuku po akreditovanom programu za pružanje usluge ličnog pratioca.
Da li kod usluge Lični pratilac, jedan pratilac može biti angažovan za dva ili više korisnika?
Pružanje usluge Lični pratilac deteta može biti organizovano na način da jedan lični pratilac bude angažovan za dvoje ili više dece – u tom smislu ne postoje nikakva ograničenja. Imajući u vidu da se aktivnosti ličnog pratioca deteta planiraju i realizuju u skladu sa individualnim potrebama deteta u oblasti kretanja, održavanja lične higijene, hranjenja, oblačenja i komunikacije sa drugima, potrebno je da procena Interresorne komisije i procena Centra za socijalni rad obuhvati sve aspekte sposobnosti i potreba deteta, odnosno da jasno bude naznačeno za kojom vrstom podrške dete ima potrebu od strane ličnog pratioca, a u skladu sa članom 86. Pravilnika o bližim uslovima i standardima za pružanje usluga socijalne zaštite.
Da li je članom 6 st. 2. Zakona o pretvaranju prava korišćenja u pravo svojine na građevinskom zemljištu uz naknadu („Sl. glasnik RS“ br. 64/15) predviđena kao jedina mogućnost konverzije isključivo i samo na izgrađenom građevinskom zemljištu?
Član 6. stav 2. Zakona o pretvaranju prava korišćenja u pravo svojine na građevinskom zemljištu uz naknadu glasi: „Odredbe ovog zakona se odnose na imovinu kupljenu u postupku javnog oglašavanja, po tržišnim uslovima, koja obuhvata pravo svojine na objektu sa pripadajućim pravom korišćenja na izgrađenom građevinskom objektu.....“, tako da tumačenjem ove odredbe dolazimo da zaključka da se odredba člana 6. stav 2. Zakona odnosi na isključivo izgrađeno građevinsko zemljište.
Da li se može primeniti na zauzimače javne svojine, koji su objektom zauzeli deo ulice, sledeće rešenje: davanje te površine na privremeno korišćenje do privođenja objekta nameni, i uz obavezu da odrade preparcelaciju s tim da na tom zemljištu ne stiču svojinu?
Članom 5. st. 1. tač. 3. Zakona o ozakonjenju propisano je da predmet ozakonjenja ne mogu biti objekti koji su izgrađeni na površinama javne namene, ili gde je planom predviđena izgradnja objekata javne namene. Međutim, stavom 3. istog člana Zakona propisan je izuzetak od ovog uslova, tako što se dozvoljava ozakonjenje objekta koji je sagrađen delom na površini javne namene, pod uslovom da podnosilac zahteva pribavi saglasnost upravljača javnog dobra.
Dakle, potrebno je da se podnosilac zahteva usmeri u delu da zatraži saglasnost upravljača puta, jer je to uslov za nastavak postupka ozakonjenja objekta.
U situaciji kada se poreski obveznik ne odaziva na poziv za prijavu imovine fizičkih lica, a opire se izvršenju terenske kontrole kako bi se ustanovilo realno stanje imovine, a imajući svu dokumentaciju iz katastra nepokretnosti po kojoj se isti zadužuju porezom na imovinu i isti tvrdi da ne poseduju pomenutu imovinu a pored toga bavi se poslovnom delatnošću koja uključuje tehnički pregled i servisiranje vozila i prodaju nafte, ne podnosi prijavu za komunalnu taksu za isticanje firme na poslovnom prostoru uz stalne žalbe na rešenja koje donosi LPA, tražim da mi date mišljenje kako pravilno u skladu sa zakonom postupim sa takvim poreskim obveznicima?
Član 10. ZPPPA propisuje: poresko-pravni odnos je odnos javnog prava koji obuhvata prava i obaveze u poreskom postupku Poreske uprave I lokalne poreske administracije (poreski organ) s jedne i fizičkog, odnosno pravnog lica, s druge strane, kojim se uređuje:
- obaveza plaćanja poreza, obaveza obezbeđenja poreske obaveze i obaveza plaćanja sporednih poreskih davanja od strane fizičkog, odnosno pravnog lica i pravo poreskog organa da zahteva ispunjenje ovih obaveza;
- obaveza fizičkog, odnosno pravnog lica da, u skladu sa zakonom, utvrdi porez, odnosno, po odbitku, naplati porez u ime poreskog obveznika, vodi propisano računovodstvo, podnosi poreske prijave, dostavlja poreskom organu traženu dokumentaciju i podatke, ne obavlja plaćanja na način drukčiji od propisanog, dozvoli pregled svog poslovanja službenom licu poreskog organa i druge zakonom utvrđene obaveze činjenja, nečinjenja ili trpljenja, u cilju blagovremenog i pravilnog plaćanja poreza, kao i pravo poreskog organa da zahteva ispunjenje ovih obaveza.
ZPPPA u članu 25. propisuje da su obaveze poreskog obveznika, da između ostalog:
- podnese poresku prijavu poreskom organu na propisanom obrascu, u roku i na način uređen poreskim propisima;
- podnese dokumentaciju i pruži informacije koje zahteva poreski organ, u skladu sa poreskim propisima;
- plaća porez na način, pod uslovima i u roku propisanom zakonom;
- ne ometa i ne sprečava službena lica koja učestvuju u poreskom postupku u obavljanju zakonom utvrđene dužnosti.
Članom 44. ZPPPA propisano je da poreski organ može zahtevati od poreskog obveznika i trećih lica da, u roku koji on odredi, dostave na uvid i proveru poslovne knjige i evidencije, računovodstvene iskaze, poslovnu dokumentaciju i druge isprave i dokaze, radi utvrđivanja činjeničnog stanja. Poreski organ odlučuje da li će se isprave dostaviti na uvid i proveru u njegovim službenim prostorijama, odnosno elektronskim putem, ili će se uvid i provera obaviti kod lica koje je dužno da ih dostavi.
Član 45. ZPPPA propisuje da je poreski obveznik dužan da, na zahtev poreskog organa i u razumnom roku koji ona odredi, pruži sve raspoložive informacije, neophodne za utvrđivanje činjeničnog stanja od značaja za oporezivanje.
Obaveza učestvovanja poreskog obveznika u postupku poreske kontrole uređena je članom 127. ZPPPA I poreski obveznik je dužan da učestvuje u utvrđivanju činjeničnog stanja i daje obaveštenja i izjave na zahtev poreskog inspektora. Ako nije u mogućnosti da prisustvuje poreskoj kontroli, poreski obveznik će odrediti lice koje, u njegovo ime, izvršava obaveze. Neizvršavanje obaveza poreskog obveznika ne odlaže vršenje poreske kontrole.
Znači, postupanje poreskog obveznika u vezi podnošenja poreskih prijava, pružanja informacija, učestvovanja u poreskoj kontroli uređeno je ZPPPA i za nepostupanje su istim zakonom propisane kazne I prekršajna odgovornost.
Članom 54. ZPPPA propisano je da utvrđivanje poreza obavlja:
- sam poreski obveznik (samooporezivanje);
- poreski organ, donošenjem poreskog rešenja, i to:
(1) u postupku poreske kontrole - ako poreski obveznik, suprotno zakonu, ne obavi utvrđivanje poreske obaveze ili ga izvrši netačno ili nepotpuno;
(2) u slučajevima kada je zakonom propisano da se ne sprovodi samooporezivanje ili kada je zakonom propisano da se, uprkos samooporezivanju, poresko rešenje mora doneti.
U članu 55. stav 1. ZPPPA propisano je da poresko rešenje o utvrđivanju poreza u postupku poreske kontrole (kada obveznik ne izvrši samooporezivanje) poreski organ donosi na osnovu podataka iz poslovnih knjiga i evidencija poreskog obveznika, i činjeničnog stanja utvrđenog u postupku kontrole, u skladu sa odredbom člana 129. ovog zakona.
U stavu 2. istog člana propisano je da poresko rešenje o utvrđivanju poreza (kada se ne vrši samooporezivanje), LPA donosi na osnovu podataka iz evidencija nadležnih organa, podataka iz poreske prijave, odnosno izmenjene poreske prijave a, po potrebi, i na osnovu podataka iz poslovnih knjiga i evidencija poreskog obveznika. Stavom 3 istog člana propisano je da ako poreski obveznik ne podnese poresku prijavu, poresko rešenje o utvrđivanju poreza doneće se na osnovu podataka iz poslovnih knjiga i evidencija poreskog obveznika i činjeničnog stanja utvrđenog u postupku kontrole, a stavom 4. je dalje propisano da, izuzetno od stava 2. ovog člana, ako poreski obveznik ne podnese poresku prijavu, poresko rešenje o utvrđivanju poreza, poreski organ donosi bez prethodnog izjašnjenja obveznika o činjenicama koje su od značaja za odlučivanje, kada se utvrđivanje poreza vrši na osnovu podataka iz evidencija nadležnih organa, odnosno dokumentacije izdate od strane nadležnih organa i javnih beležnika.
Članom 51. ZPPPA propisano je da u poreskom postupku teret dokaza snosi:
- poreski organ - za činjenice na kojima se zasniva postojanje poreske obaveze;
- poreski obveznik - za činjenice od uticaja na smanjenje ili ukidanje poreza.
Sumnja koja proistekne zbog uskraćivanja informacija, odnosno nedostavljanja dokaza od strane poreskog obveznika koji je, u skladu sa ovim zakonom, dužan da ih dostavi poreskom organu, može u postupku utvrđivanja poreske obaveze biti na njegovu štetu.
Član 33. Zakona o porezima na imovinu propisuje da nadležni organ jedinice lokalne samouprave utvrđivanje poreza vrši na osnovu podataka iz poreske prijave, poslovnih knjiga poreskog obveznika, podataka iz evidencija nadležnih organa i drugih podataka kojima taj organ raspolaže, a od značaja su za utvrđivanje poreske obaveze.
Vašom odlukom o lokalnim komunalnim taksama uređeno je kako se prijavljuju podaci od značaja za utvrđivanje taksi. Napominjemo da se firmarina plaća samo ako je obveznik na poslovnom prostoru istakao firmu, odnosno bilo koji naziv koji upućuje da to lice obavlja delatnost na tom prostoru.
Prema tome, ZPPPA i Zakon o porezima na imovinu uredili su postupanje poreskog organa I u situaciji kada obveznik neće da učestvuje u poreskom postupku, a poreski organ raspolaže podacima iz službene evidencije ili utvrdi činjenice od značaja za oporezivanje. Bitno je da poreski organ mora imati dokaze o činjenicama na kojima se zasniva postojanje poreske obaveze.
POREZ NA IMOVINU:
Ako se radi o poreskom obvezniku koji vodi poslovne knjige I nije izvršio samooporezivanje podnošenjem poreske prijave PPI-1, LPA će na osnovu raspoloživih podataka iz katastra nepokretnosti I drugih izvora, utvrditi porez na imovinu u postupku poreske kontrole (donošenjem zapisnika i rešenja u postupku poreske kontrole shodno odredbama čl. 118-129. ZPPPA). Na rešenje o kontroli poreski obveznik ima pravo žalbe, pri čemu u postupku po žalbi obveznik ima obavezu da priloži dokaze (prema članu 143 ZPPPA u postupku po žalbi teret dokazivanja je na žaliocu).
Ukoliko je obveznik poreza na imovinu lice koje ne vodi poslovne knjige, porez na imovinu možete utvrditi primenom člana 55. stav 4. ZPPPA, odnosno na osnovu podataka iz Katastra nepokretnosti, koji predstavljaju podatke iz evidencije nadležnih organa. Tada LPA nema obavezu da sprovodi postupak poreske kontrole I sačinjava zapisnik u kome utvrđuje sve činjenice na osnovu kojih se utvrđuje porez na imovinu, već može samo da sačini službenu belešku u kojoj konstatuje sve činjenice od značaja za utvrđivanje poreske obaveze. Podaci iz službene beleške se unose u aplikaciju umesto podataka iz poreske prijave I na osnovu njih se donosi rešenje o utvrđivanju poreza na imovinu.
LOKALNA KOMUNALNA TAKSA (FIRMARINA):
U vezi utvrđivanja lokalne komunalne takse za isticanje firme na poslovnom prostoru, obaveza se utvrđuje u skladu sa odlukom vaše opštine I svih raspoloživih podataka I utvrđenih činjenica, o čemu LPA ima dokumentaciju kojom to može dokazati.
Napominjemo da je članom 49. ZPPPA uređen uviđaj I sačinjavanje zapisnika o uviđaju, koji se može koristiti kao dokaz od značaja za postojanje obaveze lokalne komunalne takse.
Takođe, LPA može sačiniti I zapisnik o poreskoj kontroli u kome će utvrditi sve činjenice od značaja za utvrđivanje lokalne komunalne takse, pri čemu će podaci iz zapisnika biti uneti u aplikaciju kao elementi za utvrđivanje takse. Pre donošenja rešenja, obvezniku treba uručiti zapisnik, kako bi imao mogućnost dostavljanja primedbi. Potom se donosi rešenje o utvrđivanju lokalne komunalne takse, na koje obveznik ima pravo žalbe I obavezu dostavljanja dokaza uz žalbu.
U svakom slučaju, obaveza je poreskog organa (LPA), da izvrši utvrđivanje poreskih obaveza obvezniku za koga ima dokaze I utvrđene činjenice o postojanju poreske obaveze.