Questions and answers
On this page, SKGO publishes answers from the SKGO Expert Service to questions received from local administrations about the functioning of local self-government and the responsibilities of cities and municipalities.
Da li licu koje je postavljeno na mesto zamenika načelnika Gradske uprave, a koje je u trenutku postavljenja u stalnom radnom odnosu (radni odnos na neodređeno vreme) u Gradskoj upravi, miruje radni odnos u Gradskoj upravi za vreme dok se nalazi na funkciji zamenika načelnika Gradske uprave?
Zakon o zaposlenima u AP i JLS ne predviđa mogućnost mirovanja radnog odnosa licima koja budu postavljena na položaj načelnika i zamenika načelnika uprave. Izuzetno, članom 198. Zakona predviđeno je da danom početka primene ovog zakona, lica koja su postavljena na osnovu sprovedenog javnog konkursa, a čije radno mesto postaje položaj, mogu da nastave sa radom na tom radnom mestu do proteka vremena na koji su postavljeni. Do proteka vremena iz stava 1. ovog člana, lica čije radno mesto postaje položaj, zadržavaju pravo na mirovanje radnog odnosa.
Gradsko, odnosno opštinsko veće postavlja i razrešava načelnika uprave i zamenika načelnika uprave. Službenika na položaju u upravi gradske opštine postavlja i razrešava organ utvrđen propisima grada. Položaji u opštinskim i gradskim upravama se popunjavaju javnim konkursom.
Ukoliko službeniku prestane rad na položaju iz razloga 1) proteka vremena na koje je postavljen, 2) podnošenjem pismene ostavke ili 3) ukidanjem položaja, on ima pravo da kod poslodavca bude raspoređen na drugo radno mesto za koje ispunjava uslove. Ukoliko ne postoji radno mesto na koje može biti raspoređen, službenik ima pravo na naknadu plate u trajanju od tri meseca u visini koju je imao u vreme prestanka rada na položaju, iz navedenih razloga (član 54. zakona).
Da li član opštinskog veća koji je u momentu stupanja na funkciju imao stalni radni odnos u ustanovi i rešenje o mirovanju radnog odnosa u toj ustanovi, a u međuvremenu raskinuo radni odnos ima pravo na naknadu plate 3 meseca posle prestanka funkcije?
Članom 14. Zakona o zaposlenima u AP i JLS predviđeno je da funkcioner po prestanku funkcije ima pravo na naknadu plate u trajanju od tri meseca, u visini plate koju je imao u vreme prestanka funkcije.
Pravo iz stava 1. ovog člana može se izuzetno produžiti do tri meseca ukoliko u tom vremenu funkcioner stiče pravo na penziju.
Pravo iz st. 1. i 2. ovog člana prestaje pre isteka roka od tri meseca, zasnivanjem radnog odnosa ili sticanjem prava na penziju prema propisima o penzijskom i invalidskom osiguranju.
Funkcioner pravo iz st. 1. i 2. ovog člana ostvaruje kod poslodavca kod koga je ostvarivao prava po osnovu radnog odnosa u trenutku prestanka funkcije.
Pravo iz st. 1. i 2. ovog člana, po zahtevu funkcionera, utvrđuje nadležni organ, odnosno radno telo iz člana 4. ovog zakona.
Zahtev iz stava 5. ovog člana funkcioner može uputiti najkasnije u roku od 15 dana od dana prestanka funkcije, s tim što pravo iz stava 3. ovog člana ostvaruje počev od narednog dana od dana prestanka funkcije.
Funkcioneru prestaje radni odnos prestankom funkcije, odnosno danom prestanka obaveze vršenja dužnosti, odnosno nakon proteka roka iz st. 1-3. ovog člana, za funkcionere koji ostvaruju pravo na naknadu plate po prestanku funkcije.
Pravo na vraćanje na rad kod poslodavca kod koga su mu mirovala prava i obaveze po osnovu rada i pravo na naknadu plate u trajanju od tri meseca su alternativno postavljeni, tj. isključuju jedno drugo. Na bivšem funkcioneru je da odluči koje će pravo koristiti.
Da li odbornik može da bude član OIK u stalnom sastavu?
Članom 30. stav 1. Zakona o lokalnoj samoupravi je propisano da “odbornik ne može biti zaposleni u opštinskoj upravi i lice koje imenuje, odnosno postavlja skupština opštine”.
Članom 30. stav 3. istog zakona propisano je da “danom potvrđivanja odborničkog mandata licima koje je imenovala, odnosno postavila skupština jedinice lokalne samouprave, prestaje funkcija na koju su imenovani, odnosno postavljeni”. Iz navedenih odredbi proističe i da odbornik, nakon stupanja na odborničku funkciju, ne može da se zaposli u opštinskoj upravi, niti da bude imenovan ili postavljen na drugu funkciju od strane skupštine jedinice lokalne samouprave.
Imajući u vidu da, u skladu sa članom 14. Zakona o lokalnim izborima, članove izborne komisije jedinice lokalne samouprave imenuje skupština te jedinice lokalne samouprave, odbornik, dakle, ne može da bude imenovan za člana izborne komisije, usled citirane zabrane iz člana 30. stav 1. Zakona o lokalnoj samoupravi.
Da li lice koje je postavljeno na mesto sekretara Skupštine opštine, koje je u trenutku postavljenja u radnom odnosu na određeno vreme u opštinskoj upravi i kome miruje radni odnos u Opštinskoj upravi za vreme dok se nalazi na funkciji sekretara Skupštine opštine, može da nakon prestanka funkcije bude raspoređeno u Opštinskoj upravi u skladu sa svojom stručnom spremom, bez obzira što nije bilo u stalnom radnom odnosu u upravi?
Članom 79. Zakona o radu predviđeno je da zaposlenom miruju prava i obaveze koje se stiču na radu i po osnovu rada, osim prava i obaveza za koje je zakonom, opštim aktom, odnosno ugovorom o radu drukčije određeno, ako odsustvuje sa rada zbog:
1) odlaska na odsluženje, odnosno dosluženje vojnog roka;
2) upućivanja na rad u inostranstvo od strane poslodavca ili u okviru međunarodno-tehničke ili prosvetno-kulturne saradnje, u diplomatska, konzularna i druga predstavništva;
3) privremenog upućivanja na rad kod drugog poslodavca u smislu člana 174. ovog zakona;
4) izbora, odnosno imenovanja na funkciju u državnom organu, sindikatu, političkoj organizaciji ili drugu javnu funkciju čije vršenje zahteva da privremeno prestane da radi kod poslodavca;
5) izdržavanja kazne zatvora, odnosno izrečene mere bezbednosti, vaspitne ili zaštitne mere, u trajanju do šest meseci.
Zaposleni kome miruju prava i obaveze iz stava 1. ovog člana ima pravo da se u roku od 15 dana od dana odsluženja, odnosno dosluženja vojnog roka, prestanka rada u inostranstvu, odnosno kod drugog poslodavca, prestanka funkcije, povratka sa izdržavanja kazne zatvora, odnosno mere bezbednosti, vaspitne ili zaštitne mere - vrati na rad kod poslodavca. Prava iz st. 1. i 2. ovog člana ima i bračni drug zaposlenog koji je upućen na rad u inostranstvo u okviru međunarodno-tehničke ili prosvetno-kulturne saradnje, u diplomatska, konzularna i druga predstavništva.
U ovom konkretnom slučaju prava i obaveze koje se stiču na radu i po osnovu rada mirovaće samo za vreme trajanja radnog odnosa na određeno vreme, a ne do isteka vremena na koje je postavljen na funkciju.
Ukoliko se poreski obveznik pozove na član 24. stav 1. tačka 6. ZPPPA, zahtevajući da izvrši uvid u spise predmeta, da li je potrebno da LPA sačini zapisnik o izvršenom uvidu, koji potpisuje poreski obveznik?
Načelo omogućavanja uvida u činjenice po članu 6. ZPPPA omogućava poreskom obvezniku da pre donošenja akta kojim se utvrđuju njegova prava i obaveze podnese zahtev i izvrši uvid u pravnu i činjeničnu osnovu za donošenje akta. Poreski obveznik u skladu sa članom 24. stav 1. tačka 6. ZPPPA ima pravo da ostvari uvid u podatke o utvrđivanju i naplati poreza koji se o njemu vode kod Poreske uprave i da zahteva ukoliko je potrebno izmenu nepotpunih i netačnih podataka.
Članom 64. Zakona o opštem upravnom postupku reguliše se pravo obveznika/ stranke na razgledanje spisa i obaveštavanje.
- Pravo na razgledanje spisa sastoji se od prava stranke da razgleda spise u prisustvu službenog lica, da o svom trošku umnoži ili dobije kopiju spisa i da joj se kopija spisa, o njenom trošku, dostavi preko pošte ili na drugi pogodan način. Spisi se razgledaju u prostorijama organa koji čuva spise. U opravdanim slučajevima, spisi mogu da se razgledaju u prostorijama drugog organa ili diplomatsko-konzularnom predstavništvu Republike Srbije.
- Ako se dokumenti čuvaju u elektronskom obliku, organ omogućava razgledanje i preuzimanje dokumenata u elektronskom ili štampanom obliku.
- Ne smeju da se razgledaju zapisnici o većanju i glasanju i nacrti rešenja.
- Sa spisima koji sadrže tajne podatke ili podatke o ličnosti postupa se u skladu sa zakonom kojim se uređuje zaštita tajnih podataka, odnosno zaštita podataka o ličnosti.
- Podatke o ličnosti sa kojima se upozna u skladu sa zakonom, stranka može da koristi samo radi ostvarivanja prava, obaveza ili pravnog interesa u tom upravnom postupku, kao i prava, obaveza ili pravnog interesa na koji može da utiče ishod tog upravnog postupka.
- Pravo na razgledanje spisa u skladu sa odredbama ovog člana ima i zainteresovano lice koje dokaže svoj pravni interes.
- Iznos troškova ostvarivanja prava na razgledanje spisa ne može preći iznos neophodnih troškova organa za izradu i dostavljanje kopije spisa.
- Stranka, zainteresovani organ i zainteresovano lice koje dokaže svoj pravni interes, imaju pravo na obaveštavanje o toku postupka.
- Odredbama ovog člana ne dira se u ostvarivanje prava na pristup informacijama od javnog značaja sadržanim u dokumentima koji čine spise.
Zahtev za razgledanje spisa, kao i zahtev za obaveštavanje o toku postupka podnosi se, u pisanom obliku ili usmeno u skladu sa članom 65. ZUP-a. Organ može od zainteresovanog lica da zatraži da u pisanom obliku ili usmeno obrazloži svoj pravni interes. Organ je dužan da u roku od osam dana od prijema zahteva obavesti stranku ili zainteresovano lice o tome kako mogu da razgledaju i umnože spise i dobiju kopiju spisa, ili da rešenjem odbije zahtev. Ako organ u navedenom roku ništa ne preduzme, ili odbaci, odnosno odbije zahtev rešenjem, podnosilac zahteva može da podnese žalbu drugostepenom organu u roku od osam dana.
Razgledanje i uvid u arhivirana akta vrši se shodno odredbama zakona kojim se uređuje opšti upravni postupak.
U skladu sa članom 3. Uredbe o kancelarijskom poslovanju organa državne uprave, podnesak je svaki zahtev, obrazac koji se koristi za automatsku obradu podataka, predlog, prijava, molba, žalba, prigovor i drugo saopštenje kojim se građani, pravna lica i druge stranke obraćaju organima državne uprave.
U kancelarijskom poslovanju predmeti se shodno članu 4. dele na upravne i ostale predmete, pri čemu se upravnim predmetima smatraju predmeti u kojima se vodi upravni postupak u kojem se rešava o pravima, obavezama i pravnim interesima građana, pravnih lica i drugih stranaka.
Zakonskim odredbama nije precizno određeno da li je organ uprave dužan da sastavlja zapisnik o situaciji kada je poreskom obvezniku omogućeno da izvrši uvid u spise predmeta, ali je preporuka sa stanovišta dobre prakse da se isti i izradi. Alternativno, preporučujemo da se razmotri izrada beleške koja bi obuhvatala podatke o dokumentaciji koja je data na uvid, datum, mesto, nadležno odeljenje, potpis poreskog obveznika da je izvršio uvid i kao i potpis osobe nadležne u odeljenju/službi uprave.
Informisanja radi, podsećamo da su sastavljanje i sadržina zapisnika uređeni članom 63. Zakona o opštem upravnom postupku.
Iz prakse JLS proizilazi da se u sličnim situacijama, osim pristupa sa zapisnikom ili beleškom kao minimum praktikuje da obveznik napiše zahtev za uvid u spise predmeta i kada završi uvid, onda na istom papiru rukom dopiše “izvršio uvid u spise predmeta tog i tog, dana tog i tog....” i potpisuje se. Uz zahtev se prilaže i dokaz o uplati administrativne takse za razgledanje spisa.
Da li radnik koji je na osnovu sprovedenog internog konkursa prešao iz JP Direkcije za izgradnju u Opštinsku upravu, ima pravo da na osnovu člana 50. stav 3. Posebnog kolektivnog ugovora za zaposlene u JLS, a imajući u vidu da su i poslovi koje radi u opštinskoj upravi preuzeti iz tadašnje Direkcije, ima pravo na jubilarnu nagradu u 2020. godini za navršenih 20 godina rada provedenih u radnom odnosu, računajući radni odnos i u opštinskoj upravi i u nekadašnjoj Direkciji? Napominjemo da u opštinskoj upravi ima 12 godina provedenih u radnom odnosu (2018. godine primio jubilrarnu nagradu za 10 godina rada), dok u JP Direkciji za izgradnju ima 8 godina provednih u radnom odnosu.
Članom 50. Posebnog kolektivnog ugovora za zaposlene u JLS je propisano:
“Zaposleni ima pravo na jubilarnu novčanu nagradu u visini prosečne mesečne zarade bez poreza i doprinosa po zaposlenom u Republici Srbiji prema objavljenom podatku organa nadležnog za poslove statistike, za poslednji mesec u prethodnoj kalendarskoj godini u odnosu na kalendarsku godinu u kojoj se jubilarna nagrada ostvaruje, s tim što se visina novčane nagrade uvećava za 30% i to:
- za 10 godina u radnom odnosu – u visini mesečne prosečne zarade bez poreza i doprinosa,
- za 20 godina u radnom odnosu – u visini novčane nagrade iz tačke 1) ovog stava uvećane za 30%,
- za 30 godina u radnom odnosu – u visini novčane nagrade iz tačke 2) ovog stava uvećane za 30%,
- za 35 godina u radnom odnosu – u visini novčane nagrade iz tačke 3) ovog stava uvećane za 30%,
- za 40 godina u radnom odnosu – u visini novčane nagrade iz tačke 4) ovog stava uvećane za 30%.
Zaposleni ostvaruje pravo na jubilarnu nagradu za navršenih 10, 20, 30, 35 i 40 godina rada provedenih u radnom odnosu u državnom organu, organu autonomne pokrajine, odnosno jedinice lokalne samouprave, bez obzira na to u kom organu je zaposleni ostvarivao prava iz radnog odnosa. U slučaju da je poslodavac preuzeo poslove i zaposlene od drugog poslodavca kao uslov za ostvarivanje prava na jubilarnu nagradu računaju se i godine rada u radnom odnosu kod prethodnog poslodavca.
Jubilarna nagrade se isplaćuje u roku od 30 dana od dana ostvarivanja ovog prava.
Zaposleni ima pravo na jubilarnu nagradu kod poslodavca, ako to pravo u kalendarskoj godini nije ostvario u drugom državnom organu, organu autonomne pokrajine ili jedinice lokalne samouprave u kojem je radio pre rada kod poslednjeg poslodavca.
Pravo iz stava 1. ovog člana, ostvaruju svi zaposleni koji počev od 22. marta 2019. godine navršavaju 10, 20, 30, 35 i 40 godina rada u radnom odnosu u skladu sa ovim članom”.
Prethodnim poslodavcem u smislu navedenog stava 3. smatraju se poslodavci (nezavisno od organizacionog oblika) od kojih je organ autonomne pokrajine, odnosno jedinice lokalne samouprave po osnovu zakona ili drugih akata mogao da preuzme poslove i zaposlene, što je u svakom konkretnom slučaju dužan da ceni organ koji odlučuje o pravu na jubilarnu nagradu.
U toku realizacije projekata koji se finansiraju sredstvima međunarodnih donatora, u okviru projekata u kojima je planirano dodatno angažovanje lica za realizaciju projektnih aktivnosti (npr. saradnik za poslove prikupljanje podataka sa terena) uočen je problem koji se odnosi na zakonitost njihovog angažovanja. Stav kadrovske službe je da Gradska uprava nema mogućnosti angažovanja lica po osnovu Ugovora o delu. S ti u vezi, da li lokalne samouprave, odnosno Gradske uprave imaju zakonska ovlašćenja za angažovanje lica po osnovu ugovora o delu i/ili autorskih ugovora za sprovođenje aktivnosti planiranih projektima, kada su troškovi njihovog angažovanja obezbeđeni u potpunosti iz donatorskih. Troškovi honorara bi se isplaćivali sredstvima obezbeđenim iz donatorskih programa, koja se nalaze na posebnom – namenskom računu za predmetni projekat.
Članom 1. Uredbe o postupku za pribavljanje saglasnosti za novo zapošljavanje i dodatno radno angažovanje kod korisnika javnih sredstava ("Sl. glasnik RS", br. 113/2013, 21/2014, 66/2014, 118/2014, 22/2015, 59/2015, 62/2019 i 50/2020) bliže se uređuje postupak za pribavljanje saglasnosti:
1) za zasnivanje radnog odnosa sa novim licima radi popunjavanja slobodnih, odnosno upražnjenih radnih mesta kod korisnika javnih sredstava, u smislu člana 27e stav 35. Zakona o budžetskom sistemu ("Službeni glasnik RS", br. 54/09, 73/10, 101/10, 101/11, 93/12, 62/13, 63/13 - ispravka i 108/13 - u daljem tekstu: Zakon);
2) da ukupan broj zaposlenih na određeno vreme zbog povećanog obima posla, lica angažovanih po osnovu ugovora o delu, ugovora o privremenim i povremenim poslovima, preko omladinske i studentske zadruge i lica angažovanih po drugim osnovama kod određenog korisnika javnih sredstava, u smislu člana 27e stav 37. Zakona, bude veći od 10% od ukupnog broja zaposlenih kod tog korisnika;
3) za nastavljanje postupaka radi popunjavanja radnih mesta kod korisnika javnih sredstava koji su započeti, a nisu okončani do dana stupanja na snagu Zakona o izmenama i dopunama Zakona o budžetskom sistemu ("Službeni glasnik RS", broj 108/13).
Članom 27e Zakona o budžetskom sistemu ("Sl. glasnik RS", br. 54/2009, 73/2010, 101/2010, 101/2011, 93/2012, 62/2013, 63/2013 - ispr., 108/2013, 142/2014, 68/2015 - dr. zakon, 103/2015, 99/2016, 113/2017, 95/2018, 31/2019 i 72/2019) je predviđeno sledeće:
„Korisnici javnih sredstava ne mogu zasnivati radni odnos sa novim licima radi popunjavanja slobodnih, odnosno upražnjenih radnih mesta do 31. decembra 2020. godine.
Izuzetno od stava 34. ovog člana, radni odnos sa novim licima može se zasnovati uz saglasnost tela Vlade, na predlog nadležnog ministarstva, odnosno drugog nadležnog organa, uz prethodno pribavljeno mišljenje Ministarstva.
Ukupan broj zaposlenih na određeno vreme zbog povećanog obima posla, lica angažovanih po ugovoru o delu, ugovoru o privremenim i povremenim poslovima, preko omladinske i studentske zadruge i lica angažovanih po drugim osnovama, kod korisnika javnih sredstava, ne može biti veći od 10% ukupnog broja zaposlenih.
Izuzetno od stava 36. ovog člana, broj zaposlenih na određeno vreme zbog povećanog obima posla, lica angažovanih po ugovoru o delu, ugovoru o privremenim i povremenim poslovima, preko omladinske i studentske zadruge i lica angažovanih po drugim osnovama, kod korisnika javnih sredstava, može biti veći od 10% ukupnog broja zaposlenih, uz saglasnost tela Vlade, na predlog nadležnog ministarstva, odnosno drugog nadležnog organa, uz prethodno pribavljeno mišljenje Ministarstva.
Aktom Vlade bliže će se urediti postupak za pribavljanje saglasnosti iz st. 35. i 37. ovog člana“.
Međutim, članom 4a navedene Uredbe o postupku za pribavljanje saglasnosti za novo zapošljavanje i dodatno radno angažovanje kod korisnika javnih sredstava je predviđeno da se molba za popunjavanje slobodnog, odnosno upražnjenog radnog mesta i za odobravanje dodatnog radnog angažovanja ne podnosi ni u sledećim slučajevima:
1) za zasnivanje radnog odnosa sa osobom sa invaliditetom u skladu sa propisima koji uređuju oblast profesionalne rehabilitacije i zapošljavanja osoba sa invaliditetom;
2) za radno angažovanje nezaposlenih lica u cilju sprovođenja mera aktivne politike zapošljavanja u skladu sa propisima koji uređuju oblast zapošljavanja (javni radovi i dodatno obrazovanje i obuke), a koje se realizuju preko Nacionalne službe za zapošljavanje;
3) za angažovanje lica radi realizacije projekata koji se finansiraju sredstvima Evropske unije ili sredstvima donacija, ukoliko se naknade za njihov rad, sa pripadajućim porezima i doprinosima, finansiraju iz ovih izvora.
Lica angažovana po osnovu ugovora, bez zasnivanja radnog odnosa, u slučajevima iz stava 1. tač. 2) i 3) ovog člana ne ulaze u ograničenje ukupnog broja zaposlenih na određeno vreme zbog povećanog obima posla i lica angažovanih van radnog odnosa kod korisnika javnih sredstava, propisano članom 27e stav 36. Zakona.
Korisnik javnih sredstava je dužan da o svakom radnom angažovanju u slučajevima iz stava 1. ovog člana obavesti Komisiju u roku od pet dana.
Obaveštenje iz stava 3. ovog člana mora da sadrži broj radno angažovanih lica, osnov angažovanja i izvor iz kojeg se finansiraju njihove plate (zarade), odnosno naknade sa pripadajućim porezima i doprinosima.
U slučaju zasnivanja radnog odnosa na određeno vreme, odnosno angažovanja lica van radnog odnosa u slučaju iz stava 1. tačka 2) ovog člana, korisnik javnih sredstava je u obavezi da uz obaveštenje dostavi i ugovor zaključen sa Nacionalnom službom za zapošljavanje.
Najzad, članom 199. Zakona o radu ("Sl. glasnik RS", br. 24/2005, 61/2005, 54/2009, 32/2013, 75/2014, 13/2017 - odluka US, 113/2017 i 95/2018 - autentično tumačenje) je propisano:
„Poslodavac može sa određenim licem da zaključi ugovor o delu, radi obavljanja poslova koji su van delatnosti poslodavca, a koji imaju za predmet samostalnu izradu ili opravku određene stvari, samostalno izvršenje određenog fizičkog ili intelektualnog posla“.
Uzevši u obzir da je ugovor o delu, u smislu Zakona o radu, rad van radnog odnosa, kao i odredbe člana 1. Uredbe o postupku za pribavljanje saglasnosti za novo zapošljavanje i dodatno radno angažovanje kod korisnika javnih sredstava ("Sl. glasnik RS", br. 113/2013, 21/2014, 66/2014, 118/2014, 22/2015, 59/2015, 62/2019 i 50/2020), kojim se bliže uređuje postupak za pribavljanje saglasnosti, uz navode da ukupan broj zaposlenih na određeno vreme zbog povećanog obima posla, lica angažovanih po osnovu ugovora o delu, ugovora o privremenim i povremenim poslovima, preko omladinske i studentske zadruge i lica angažovanih po drugim osnovama kod određenog korisnika javnih sredstava, u smislu člana 27e stav 37. Zakona, bude veći od 10% od ukupnog broja zaposlenih kod tog korisnika i konačno odredbe člana 4a navedene Uredbe, kojim se precizira da se molba za popunjavanje slobodnog, odnosno upražnjenog radnog mesta i za odobravanje dodatnog radnog angažovanja ne podnosi ni u slučaju angažovanja lica radi realizacije projekata koji se finansiraju sredstvima Evropske unije ili sredstvima donacija, ukoliko se naknade za njihov rad, sa pripadajućim porezima i doprinosima, finansiraju iz ovih izvora, smatramo da ne postoje prepreke da se u konkretnom slučaju zaključe ugovori o delu sa navedenim licima, pod uslovom da je reč o obavljanju poslova koji su van delatnosti poslodavca.
Da li se na ugovore koji su sklopljeni po starom Zakonu o javnim nabavkama (januar, februar 2020.), za izvršenje i izmene ugovora primenjuje novi Zakon o javnim nabavkama? U prelaznim i završnim odredbama definisano je samo za postupke.
U situaciji u kojoj je ugovor zaključen u postupku javne nabavke sprovedenom po Zakonu o javnim nabavkama iz 2012/15 godine, a potrebno je izvršiti njegovu izmenu, primenjuju se odredbe Zakona o javnim nabavkama („Službeni glasnik RS“, br. 91/2019, u daljem tekstu: Zakon), koji je u primeni od 1. jula 2020. godine.
Naime, prelaznim i završnim odredbama Zakona, u članu 239. stav 1, propisano je da će se postupci javnih nabavki koji su započeti pre dana početka primene ovog zakona okončati po propisima po kojima su započeti. Dakle, Zakon je propisao da se na okončanje postupaka javnih nabavki koji su započeti pre dana početka primene ovog zakona primenjuju propisi po kojima su započeti, dok se navedeno ne odnosi na realizaciju ugovora o javnoj nabavci, te proizilazi da se nakon 1. jula 2020. godine na eventualne izmene ugovora o javnoj nabavci koji su zaključeni u postupku javne nabavke sprovedenom po Zakonu o javnim nabavkama iz 2012/15 godine, primenjuju odgovarajuće odredbe Zakona.
Ukazujemo i da na novom Portalu javnih nabavki postoji opcija za objavljivanje obaveštenja o izmeni ugovora koji su zaključeni po ranije važećim propisima, u delu kreiranja novog postupka javne nabavke.
Da li je za obezbeđivanje smeštaja u internatu potrebno mišljenje IRK?
U Pravilniku o dodatnoj obrazovnoj, zdravstvenoj i socijalnoj podršci detetu, učeniku i odraslom pravo na smeštaj u domu učenika nije navedeno kao mera koja je u nadležnosti Interresorne komisije. Takođe, u Konkursu za prijem učenika srednjih škola u Republici Srbiji u ustanove za smeštaj i ishranu učenika u okviru konkursne dokumentacije se ne traži mišljenje Interresorne komisije.
Pored ovih učeničkih domova koji su u mreži ustanova učeničkog standarda, postoji i jedan broj škola za učenike sa smetnjama u razvoju koje u svom sastavu imaju učenički dom. Ove domove koriste učenici koji su upisani u konkretnu školu. Kako je za upis u školu za učenike sa smetnjama u razvoju neophodan uslov mišljenje Interresorne komisije (Pravilnik o dodatnoj obrazovnoj, zdravstvenoj i socijalnoj podršci detetu, učeniku i odraslom, član 4, tačka 1) (4) upućivanje deteta u razvojnu grupu u predškolskoj ustanovi, odnosno u školu za obrazovanje učenika sa smetnjama u razvoju, učenici koji koriste domove učenika pri školama za učenike sa smetnjama u razvoju po ovom osnovu već imaju mišljenje Interresorne komisije.
Radi se o javnom preduzeću čiji je osnivač opština, i čiji se broj zaposlenih računa u ukupan dozvoljeni broj zaposlenih opštinske uprave, direktnih i indirektnih korisnika javnih sredstava, odnosno na taj način ne bi se povećao ukupan dozvoljeni broj zaposlenih. Ako je i dalje dozvoljeno koji je pravni osnova za preuzimanje?
Pravni osnov za preuzimanje zaposlenog iz javnog preduzeća u opštinsku upravu ne postoji. Ranija mogućnost putem internog tržišta rada koji su činili svi zaposleni iz svih organizacionih oblika u sistemu lokalne samouprave, prestala je da važi 01.01.2020. godine, kada je prestao da važi Zakon o načinu određivanja maksimalnog broja zaposlenih u javnom sektoru.
Što se važećih odredbi o preuzimanju tiče, članom 91. Zakona o zaposlenima u AP i JLS predviđeno je da organ, služba ili organizacija iz člana 1. st. 1. i 2. ovog zakona može preuzeti, bez konkursa, službenika koji je u radnom odnosu na neodređeno vreme u drugom organu, službi ili organizaciji kod istog poslodavca.
Poslodavac može preuzeti od drugog poslodavca iz člana 4. ovog zakona, odnosno iz državnog organa, bez konkursa, službenika koji je u radnom odnosu na neodređeno vreme.
Preuzimanje službenika vrši se na osnovu sporazuma o preuzimanju uz saglasnost službenika koji se preuzima.
Pre preuzimanja iz st. 1. i 2. ovog člana može se sprovesti prethodna provera stručne osposobljenosti, znanja i veština.
Kako javno preduzeće nije poslodavac od koga opštinska uprava može preuzeti zaposlenog u smislu citiranih odredbi, mišljenja smo da nema pravnog osnova za preuzimanje.
U JLS je postavljen sekretar Skupštine i zamenik sekretara Skupštine 2017. godine. Da li sekretar Skupštine koji se nalazi na porodiljskom odsustvu od decembra meseca 2019. godine može biti postavljen za sekretara Skupštine konstituisanjem nove Skupštine, s obzirom da su održani lokalni izbori u 2020. godini?
Lice koje je na porodiljskom odsustvu može biti postavljeno za sekretara skupštine jedinice lokalne samouprave.
Članom 13. Zakona o zaposlenima u AP i JLS predviđeno je da funkcioneru autonomne pokrajine i jedinice lokalne samouprave funkcija prestaje u slučaju: 1. isteka vremena na koje je izabran, imenovan ili postavljen; 2. podnošenja ostavke; 3. razrešenja, kao i u drugim slučajevima utvrđenim zakonom i drugim propisima kojima se uređuje prestanak funkcije, odnosno radnog odnosa.
Što se radnog odnosa tiče, članom 187. Zakona o radu predviđeno je da za vreme trudnoće, porodiljskog odsustva, odsustva sa rada radi nege deteta i odsustva sa rada radi posebne nege deteta poslodavac ne može zaposlenom da otkaže ugovor o radu. Zaposlenom iz stava 1. ovog člana rok za koji je ugovorom zasnovao radni odnos na određeno vreme produžava se do isteka korišćenja prava na odsustvo. Rešenje o otkazu ugovora o radu ništavo je ako je na dan donošenja rešenja o otkazu ugovora o radu poslodavcu bilo poznato postojanje okolnosti iz stava 1. ovog člana ili ako zaposleni u roku od 30 dana od dana prestanka radnog odnosa obavesti poslodavca o postojanju okolnosti iz stava 1. ovog člana i o tome dostavi odgovarajuću potvrdu ovlašćenog lekara ili drugog nadležnog organa.
Od značaja je spomenuti i odredbe člana 40. Zakona o lokalnoj samoupravi koje kažu da skupština opštine ima sekretara koji se stara o obavljanju stručnih poslova u vezi sa sazivanjem i održavanjem sednica skupštine i njenih radnih tela i rukovodi administrativnim poslovima vezanim za njihov rad. Sekretar skupštine se postavlja, na predlog predsednika skupštine, na četiri godine i može biti ponovo postavljen. Za sekretara skupštine opštine može biti postavljeno lice koje ima stečeno visoko obrazovanje iz naučne oblasti pravne nauke na osnovnim akademskim studijama u obimu od najmanje 240 ESPB bodova, master akademskim studijama, specijalističkim akademskim studijama, specijalističkim strukovnim studijama, odnosno na osnovnim studijama u trajanju od najmanje četiri godine ili specijalističkim studijama na fakultetu, sa položenim stručnim ispitom za rad u organima uprave i radnim iskustvom od najmanje tri godine. Skupština opštine može, na predlog predsednika skupštine, razrešiti sekretara i pre isteka mandata. Sekretar može imati zamenika koji ga zamenjuje u slučaju njegove odsutnosti. Zamenik sekretara skupštine opštine postavlja se i razrešava na isti način i pod istim uslovima kao i sekretar.
Član 15a stav 1. Zakona o finansiranju lokalne samouprave, propisuje da preduzetnici i pravna lica koja su prema zakonu kojim se uređuje računovodstvo razvrstana u mala pravna lica (osim preduzetnika i pravnih lica koja obavljaju delatnosti: bankarstva; osiguranja imovine i lica; proizvodnje i trgovine naftom i derivatima nafte; proizvodnje i trgovine na veliko duvanskim proizvodima; proizvodnje cementa; poštanskih, mobilnih i telefonskih usluga; elektroprivrede; kazina, kockarnica, kladionica, bingo sala i pružanja kockarskih usluga i noćnih barova i diskoteka), a imaju godišnji prihod do 50.000.000 dinara, ne plaćaju lokalnu komunalnu taksu za isticanje firme na poslovnom prostoru (u daljem tekstu: firmarina). Da li se pod godišnjim prihodom smatraju poslovni prihodi ili ukupni prihodi? Član 2. stav 6. Uredbe o kriterijumima za određivanje aktivnosti koje utiču na životnu sredinu prema stepenu negativnog uticaja na životnu sredinu koji nastaje obavljanjem aktivnosti, iznosima naknada (“Sl. glasnik RS”, br. 86/19 i 89/19), iznos obračunat u skladu sa stavom 5. ovog člana, ne može biti viši od 0,4% godišnjeg prihoda obveznika naknade u godini koja prethodi godini za koju se vrši utvrđivanje naknade za zaštitu i unapređenje životne sredine. Pošto se u Obrascu 1 navodi poslovni prihod pravnog lica, da li se misli na ukupan ili poslovni prihod? Takođe, u Pravilniku se navodi poslovni prihod. Da li se i gde koristi poslovni, a gde ukupni prihod (ako se i koristi)?
Naknada za zaštitu i unapređivanje životne sredine regulisana je članovima 134. do 139. Zakona o naknadama za korišćenje javnih dobara (“Sl. glasnik RS”, br. 95/18, 49/19 i 86/19 – usklađeni din. izn.) i Uredbom o kriterijumima za određivanje aktivnosti koje utiču na životnu sredinu prema stepenu negativnog uticaja na životnu sredinu koji nastaje obavljanjem aktivnosti, iznosima naknada (“Sl. glasnik RS”, br. 86/19 i 89/19).
Članom 2. Uredbe određeno je da se kriterijumi za određivanje negativnog uticaja aktivnosti koje utiču na životnu sredinu pravnih lica i preduzetnika utvrđuju u okviru pretežne delatnosti koju obavlja obveznik naknade. Pod pretežnom delatnošću, u smislu ove uredbe, smatra se ona delatnost koja je registrovana kod Agencije za privredne registre čijim je obavljanjem pravno lice i preduzetnik ostvario najviše prihoda u godini koja prethodi godini za koju se vrši utvrđivanje naknade za zaštitu i unapređivanje životne sredine.
Prema stepenu negativnog uticaja na životnu sredinu aktivnosti pravnih lica i preduzetnika dele se prema delatnosti na one koje imaju:
- veliki uticaj na životnu sredinu;
- srednji uticaj na životnu sredinu;
- mali uticaj na životnu sredinu.
U slučaju da jedno pravno lice ili preduzetnik obavlja aktivnost na teritoriji više jedinica lokalne samouprave, naknadu za zaštitu i unapređenje životne sredine, obračunatu u skladu sa članom 3. Uredbe plaća tako što se ukupan iznos tako obračunate nakande deli ukupnim brojem jedinica lokalne samouprave na čijoj teritoriji obavlja pretežnu delatnost.
Iznos obračunat u skladu sa stavom 5. člana 2. Uredbe, ne može biti viši od 0,4% godišnjeg prihoda obveznika naknade u godini koja prethodi godini za koju se vrši utvrđivanje naknade za zaštitu i unapređivanje životne sredine.
Na osnovu člana 138. stav 4. Zakona o naknadama za korišćenje javnih dobara, ministar zaštite životne sredine doneo je Pravilnik o izgledu, sadržini i načinu dostavljanja prijave sa podacima od značaja za utvrđivanje naknade koju je obveznik naknade za zaštitu i unapređivanje životne sredine dužan da podnese organu jedinice lokalne samouprave, odnosno prijave koju je obveznik naknade za zaštitu i unapređivanje životne sredine dužan da podnese nadležnom organu jedinice lokalne samouprave, odnosno gradskoj upravi mesečno za preuzimanja, odnosno isporuke robe u toku meseca (“Sl. glasnik RS”, br. 93/19) kojim su u članu 2. stav 1. i članu 3. stav 1. propisani Obrazac 1 i Obrazac 2. Obrazac 1 je prijava sa podacima od značaja za utvrđivanje naknade koju obveznik naknade za zaštitu i unapređivanje životne sredine podnosi organu jedinice lokalne samouprave.
Obrazac 1 sadrži: PIB pravnog lica ili preduzetnika, matični broj pravnog lica ili preduzetnika, poslovno ime pravnog lica ili preduzetnika, naziv ii šifru pretežne delatnosti registrovane kod APR-a, naziv i šifru pretežne delatnosti od koje ose ostvaruje najviše prihoda u prethodnoj godini, adresu sedišta, ime i prezime, funkciju, broj telefona i adresu elektronske pošte odgovornog lica, stepen negativnog uticaja aktivnosti pravnog lica ili preduzetnika prema delatnosti, poslovni prihod pravnog lica ili preduzetnika ostvaren u godini koja prethodi godini za koju se vrši utvrđivanje naknade, veličina pravnog lica ili preduzetnika obračunata u skladu sa propisom kojim se uređuje računovodstvo (veliko, srednje, malo i mikro), jedinice lokalne samouprave na čijoj teritoriji obavlja pretežnu delatnost. U Obrazac 1 unosi se tačan iznos godišnjeg poslovnog prihoda iz prethodne godine (ne u hiljadama dinara).
Poslovni prihod se upisuje na osnovu finansijskog izveštaja od prethodne godine za pravna lica, a podaci o ostvarenim poslovnim prihodima uzimaju se iz obrasca KPO-Poslovna knjiga o ostvarenom prometu paušalno oporezovanih obveznika. Finansijski izveštaji koji se koriste za potrebe utvrđivanja ove naknade iz kojih se preuzimaju podaci o poslovnim prihodima su propisani Pravilnikom o sadržini i formi obrazaca finansijskih izveštaja i sadržini i formi obrazaca statističkog izveštaja za privredna društva, zadruge i preduzetnike (“Sl. glasnik RS”, br. 89/20).
Poreska prijava za 2019. godinu podnosi se samo za period od 07.12. do 31.12.2019. godine i upisuje se prihod srazmeran tom periodu. U prijavi za 2019. godinu unosi se podatak o celokupnom poslovnom prihodu iz 2018. godine, a za 2020. godinu prihod iz 2019. godine. Visina naknade za 2019. godinu se određuje srazmerno danima od kada je Uredba doneta.
U Obrascu 1 jasno stoji da se radi o poslovnom prihodu pravnog lica ili preduzetnika koji je ostvaren u godini koja prethodi godini za koju se vrši utvrđivanje naknade. U Zakonu o naknadama za korišćenje javnih dobara u članu 137. propisan je termin “prihod iz redovnog poslovanja ostvaren u prethodnoj godini”.
Prihodi iz redovnog poslovanja su poslovni prihodi klase 6 – Prihodi, grupa 60-65 kontnog okvira u skladu sa članom 49. Pravilnika o kontnom okviru i sadržini računa u kontnom okviru za privredna društva, zadruge i preduzetnike (“Sl. glasnik RS”, br. 89/20).